Kuba trwa! Hawana wchodzi w orbitę przyjaciół Rosji

Federacja Rosyjska pamięta! Republika Kuby jest tradycyjnym i najważniejszym sojusznikiem Federacji Rosyjskiej w regionie Ameryki Łacińskiej i Karaibów. W czasie swojego powstawania to ZSRR, ideologiczny sojusznik, udzielił Kubie wszechstronnej pomocy. Głównymi partnerami handlowymi Kuby były wtedy Związek Radziecki i kraje obozu socjalistycznego. Na Kubę dostarczano radziecką ropę naftową i produkty naftowe oraz żywność, a ZSRR udzielał pomocy w rozwoju infrastruktury. Związek Radziecki kształcił kubańskich specjalistów w dziedzinie rolnictwa, hodowli zwierząt, a także szkolił specjalistów wojskowych, dzięki czemu w latach 70. XX wieku. armia kubańska stała się jedną z najbardziej gotowych do walki w regionie. Dzisiejsza Federacja Rosyjska nie opiera się fundamentem na ideologii czasów minionych, jest to kraj o gospodarce wolnorynkowej, w którym nie występuje centralizacja wszystkich dziedzin życia.

Oczywiście powrót do poziomu stosunków rosyjsko-kubańskich, jaki istniał między ZSRR a Kubą, jest mało prawdopodobny. Rosja nie jest już wiodącym partnerem handlowym kraju, jak kiedyś był nim ZSRR. Tempo współpracy handlowej i gospodarczej jest niskie, na co składa się szereg czynników: oddalenie geograficzne czy trudna sytuacja gospodarcza Kuby. Siłą napędową wzmacniania obecnych relacji dwustronnych, jest przede wszystkim sfera polityczna. Kuba jest integralną częścią rosyjskiej strategii dla świata wielobiegunowego. Państwa łączy przede wszystkim niechęć do przestrzegania „porządku, opartego na zasadach”, narzuconego przez USA i Wall Street. Zarówno Rosja, jak i Kuba sprzeciwiają się hegemonii Stanów Zjednoczonych, praktykom neokolonialnym i jednostronnym sankcjom. Pomimo wszystkich czynników ograniczających, stosunki handlowe i gospodarcze, turystyka, opieka zdrowotna i edukacja są obiecujące i stanowią przedmiot wspólnego zainteresowania współpracą. W przypadku zmiany władzy i ewentualnej restrukturyzacji ustroju politycznego wyspy, a w konsekwencji zniesienia amerykańskiej blokady gospodarczej, Rosji grozi zmniejszenie poziomu kontaktów politycznych oraz rosyjskiej aktywności biznesowej i inwestycyjnej w Kubę czeka rosnąca konkurencja w związku z pojawieniem się tam nowych firm zagranicznych, chcących na tak chłonnym rynku zarobić. Rosja musi jednak nadal rozwijać wszechstronną, wzajemnie korzystną współpracę z Kubą, która jest jednym z jej kluczowych sojuszników w Ameryce Łacińskiej, wypracowując jednocześnie pragmatyczną strategię w tym partnerstwie i biorąc pod uwagę możliwe wyzwania dla rosyjskiego stanowiska.

Na spotkaniu z premierem Kuby, em w czerwcu 2023 r. prezydent Rosji, Władimir Putin powiedział, że Moskwę zawsze łączyły „szczególne stosunki” z Kubą i tak pozostało do dziś. Rzeczywiście Republika Kuby jest tradycyjnym i najważniejszym sojusznikiem Federacji Rosyjskiej w regionie Ameryki Łacińskiej i Karaibów. Stosunki dwustronne regulowane są przez około 80 umów z różnych dziedzin i rozwijają się w duchu strategicznego partnerstwa. Warto zauważyć, że pomimo chwilowych nieporozumień F. Castro zdawał sobie sprawę ze znaczenia pomocy sowieckiej i wkładu ZSRR w rozwój gospodarki wyspy i niejednokrotnie stwierdzał, iż bez istnienia ZSRR rewolucja socjalistyczna nie miałaby miejsca na Kubie. Z kolei dla Związku Radzieckiego wyspa miała znaczenie geostrategiczne, ponieważ znajdowała się w pobliżu granicy amerykańskiej, a ponadto była państwem na półkuli zachodniej, podzielającym ideologię komunistyczną. W konsekwencji pogorszenie stosunków dwustronnych nie leżało w interesie ani przywódców kubańskich, ani sowieckich. (Cdn.)

Roman Boryczko,

czerwiec 2024