A na drzewach zamiast liści wisieli indonezyjscy komuniści!
W roku 1965 indonezyjska partia komunistyczna (PKI – Partai Komunis Indonesia – największa w świecie poza ZSRR i Chinami) w liczącej kilka setek milionów Indonezji liczyła 3,5 miliona członków. Ponadto miała kolejne 23,5 miliona członków w organizacjach stowarzyszonych. Te stowarzyszone organizacje obejmowały szerokie spektrum interesów, w tym Barisan Tani Indonesia (WTI – Indonezyjski Związek Rolników), Indonezyjski Związek Pracowników (SOBSI), Lembaga Kebudayaan Rakyat Indonesia (LEKRA – Indonezyjski Instytut Kultury Ludowej), Gerwani (Indonezyjski Ruch Kobiet) i organizacja młodzieżowa Pemuda Rakyat (Młodzież Ludowa).
Członkowie tych organizacji podzielali z PKI szeroki program polityczny. Jednak w niektórych przypadkach przyłączali się raczej z bardzo konkretnych powodów niż z ogólnego przywiązania do ideologii komunistycznej. PKI była jedną z nielicznych masowych sił politycznych, których wpływy w tym okresie wzrosły, PKI zaproponowała nową ideologię modernistyczną i starała się zaradzić nierównościom oraz generować poparcie wśród ludzi, wykorzystując istniejące podziały w społeczeństwie.
PKI naciskała na prezydenta Sukarno, aby poczynił postępy we wdrażaniu systemu reformy rolnej. W związku z opóźnieniami rządu we wdrażaniu reformy rolnej, w oparciu o ustawę o podziale plonów z 1959 r. i zasadniczą ustawę rolną z 1960 r., PKI wezwała chłopów do rozpoczęcia wdrażania własnych reform rolnych. W regionach takich jak Jawa Wschodnia i części Bali reformy rolne były główną przyczyną konfliktów. Niektórych niepiśmiennych rolników do BTI przyciągnęła możliwość zdobycia własnych, uwolnionych posiadłości ziemskich lub obietnica bardziej sprawiedliwych wynagrodzeń.
Prezydent Indonezji, Sukarno sprawiedliwie zaproponował alternatywę, w której prezydent miałby odgrywać większą rolę. Nakreślił tory polityczne „powrotu do źródeł rewolucji” i zaczął coraz bardziej skupiać się na wdrażaniu kolejnego etapu rewolucji, formy socjalistycznego populizmu. W okresie Demokracji Kierowanej Sukarno zachował równowagę, wspierając zarówno armię – w dużej mierze antykomunistyczną – i środowiska lewicowe. W polityce zagranicznej coraz bardziej rysował się konflikt i zbliżające się zderzenie z ówczesnymi hegemonami, „strażnikami” światowej demokracji (UK, USA, Holandii).
Sukarno stawał się coraz bardziej ostry w swoim potępianiu mocarstw zachodnich i programów neoimperialistycznych w latach sześćdziesiątych XX wieku, czego kulminacją była operacja wojskowa w latach 1963–65, mająca na celu zmiażdżenie formacji Malezji, która jego zdaniem była tworem „neokolonialnym”. Sukarno skupił się intensywnie na kierunku ideologicznym Indonezji, zwracając mniejszą uwagę na gospodarkę. Podzielił świat na NEFOS (nowo powstające siły) i OLDEFOS (stare siły zbrojne), rysując ostre linie między neokolonialnymi i postępowymi siłami światowymi. Pod koniec lat pięćdziesiątych Sukarno znacjonalizował wiele pozostałych holenderskich aktywów, podkreślając potrzebę niezależności gospodarczej, ale nie przedstawiając jasnej polityki gospodarczej. Spowodowało to pogorszenie infrastruktury, spadek produkcji rolnej, eskalację inflacji i poważne trudności gospodarcze dla większości Indonezyjczyków. W 1965 roku powiedział Stanom Zjednoczonym, żeby „poszły do diabła”. W lipcu 1963 Zgromadzenie Narodowe ogłosiło go dożywotnio prezydentem. (Cdn.)
Roman Boryczko,
wrzesień 2023
Tekst oparty o:
https://www.nytimes.com/2017/10/18/world/asia/indonesia-cables-communist-massacres.html
https://jacobin.com/2021/01/indonesia-anti-communist-mass-murder-genocide
