{"id":4372,"date":"2012-04-07T09:55:00","date_gmt":"2012-04-07T09:55:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/?p=4372"},"modified":"2013-11-02T20:56:01","modified_gmt":"2013-11-02T19:56:01","slug":"ze-strugackianow-10","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/","title":{"rendered":"Ze strugackian\u00f3w (10)"},"content":{"rendered":"

\u00a0<\/strong><\/span><\/p>\n

Najpowa\u017cniejsz\u0105 polemik\u0119 odby\u0142em z W\u0142adimirem Diakonowem, starszym ode mnie oko\u0142o 10 lat oceanografem, kt\u00f3ry zna\u0142 tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Strugackich jak ma\u0142o kto. W czasie d\u0142ugotrwa\u0142ych rejs\u00f3w koniecznych w jego zawodzie, w chwilach wolnych studiowa\u0142 ksi\u0105\u017cki Strugackich, przygotowywa\u0142 ich teksty do druku \u2013 zna\u0142 wi\u0119c tw\u00f3rczo\u015b\u0107 braci doskonale, a przy tym \u2013 jako naukowiec \u2013 charakteryzowa\u0142 si\u0119 nie lada wnikliwo\u015bci\u0105 i inteligencj\u0105. Posiada\u0142 te\u017c wiedz\u0119 w innych dziedzinach ni\u017c ja i \u2013 jako Rosjanin \u2013 ca\u0142kowicie inne do\u015bwiadczenie \u017cyciowe. Nasza dyskusja, upubliczniona w 3 numerach\u00a0 Poniedielnika<\/em> z 12. stycznia 2004,\u00a0 23. lutego 2004 i\u00a0 sierpnia 2004 polega\u0142a na tr\u00f3jkrotnej wymianie list\u00f3w i by\u0142a okazj\u0105 dla poruszenia bardzo r\u00f3\u017cnorakich problem\u00f3w. Poni\u017csz\u0105 korespondencje publikuj\u0119 w swoim przek\u0142adzie:<\/span><\/h1>\n

\u00a0<\/span><\/h1>\n

I. Pierwsza wymiana list\u00f3w:<\/span><\/h1>\n

\u00a0<\/span><\/p>\n

A. W\u0142adimir Diakonow: \u201ePar\u0119 moment\u00f3w z monografii (tylko niekt\u00f3re, daleko nie wszystkie)\u201d<\/span><\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/span><\/p>\n

1) \u201eDrugie [opowiadanie] by\u0142o histori\u0105 ilustruj\u0105c\u0105 odwr\u00f3cenie \u201eparadoksu bli\u017aniak\u00f3w\u201d. G\u0142osi on, \u017ce przy szybko\u015bci bliskiej szybko\u015bci \u015bwiat\u0142a na pok\u0142adzie statku kosmicznego przemijaj\u0105 lata, podczas gdy na Ziemi \u2013 dziesi\u0119ciolecia\u201d [W. Kajtoch: Bracia Strugaccy<\/em>, s. 41].<\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

(Indywidualne hipotezy<\/em>) Cytowane wy\u017cej zdanie nie zawiera \u017cadnego paradoksu, a \u201eparadoks bli\u017aniak\u00f3w\u201d \u201eg\u0142osi\u201d ca\u0142kiem co\u015b innego.<\/span><\/p>\n

2) \u201e… ka\u017cdy jako tako wykszta\u0142cony filozoficznie czytelnik musia\u0142 zorientowa\u0107 si\u0119, \u017ce krytykuje si\u0119 tu z pozycji zdrowego rozs\u0105dku koncepcj\u0119 \u201eprzy\u015bpieszonych rozwoj\u00f3w\u201d, i \u201ehistorycznych skok\u00f3w\u201d w rodzaju takich, o kt\u00f3rych tr\u0105bi\u0142y gazety.\u201d [W. Kajtoch: Bracia Strugaccy<\/em>, s. 71].<\/span><\/p>\n

(Pr\u00f3ba ucieczki<\/em>, kwestia Saula) Jak wida\u0107, s\u0142owa Wadima \u201ePrzyjdzie popracowa\u0107, z pi\u0119\u0107 lat trzeba b\u0119dzie…\u201d zosta\u0142y tu skojarzone z Chruszczowowskim \u201ekomunizmem za 20 lat\u201d. Ale terminologia jest nieprecyzyjna: \u201eskok\u201d \u2013 to z Chin, \u201eprzy\u015bpieszenie\u201d \u2013 od Gorbaczowa.<\/span><\/p>\n

3) \u201eT\u0119cza to stepowa planeta…\u201d [W. Kajtoch: Bracia Strugaccy<\/em>, s.74].<\/span><\/p>\n

I tundra tam jest (\u201eS\u0105 tam wielkie, b\u0142\u0119kitne jeziora, trzciny…\u201d) i d\u017cungle (\u201eZbo\u017ca w dole sko\u0144czy\u0142y si\u0119, zacz\u0119\u0142a si\u0119 strefa tropikalnych las\u00f3w\u201d), i ocean, i ca\u0142a reszta jest tak\u017ce. A na stepie znajduje si\u0119 tylko stacja, gdzie dy\u017curuje obserwator Skliarow.<\/span><\/p>\n

4) [O powie\u015bci Poniedzia\u0142ek zaczyna si\u0119 w sobot\u0119<\/em>, patrz: Ze strugackian\u00f3w (3)<\/em>, od s\u0142\u00f3w: \u201eW. K.: Zacytujmy wobec tego uwag\u0119 W\u0142adimira Diakonowa:\u201d]<\/span><\/p>\n

5) \u201e…umiej\u0119tnie podkre\u015bla wykszta\u0142cenie, ci\u0105gle i co mu \u015blina na j\u0119zyk przyniesie papl\u0105c po francusku, kt\u00f3ry \u2013 jako zwolennik os\u0142awionego marryzmu \u2013 nazywa dialektem.\u201d [W. Kajtoch: Bracia Strugaccy<\/em>, s.100].<\/span><\/p>\n

Wybiegaj\u0142o stanowczo nie mo\u017ce by\u0107 marryst\u0105 po wielkiej rozprawie tow. Stalina na temat j\u0119zykoznawstwa. A francuski nazywa dialektem… \u017ceby si\u0119 popisa\u0107.<\/span><\/p>\n

6) \u201ePrzy czym wra\u017cenie archaizmu niekoniecznie odczu\u0107 musia\u0142 czytelnik radziecki, dla kt\u00f3rego romantyczny kult wieszcz\u00f3w i przekonanie o wyj\u0105tkowej spo\u0142ecznej pozycji pisarzy nadal by\u0142o aktualnym sposobem my\u015blenia\u201d [W. Kajtoch: Bracia Strugaccy<\/em>, s.109].<\/span><\/p>\n

(O koncepcji tw\u00f3rcy w Porze deszczu<\/em> [inny tytu\u0142: Brzydkie \u0142ab\u0119dzie \u2013 W. K]). Tu autor (albo t\u0142umacz) myli archaizm (jako zarzut: \u201eprze\u017cytek\u201d) i konserwatyzm, naturalnie, \u017ce sk\u0142onny do archaizm\u00f3w. A \u201eaktualnym sposobem my\u015blenia\u201d to w Rosji by\u0142o i mam nadziej\u0119, \u017ce b\u0119dzie. A i dzisiaj si\u0119 spotyka…<\/span><\/p>\n

7) \u201e[Narracj\u0119] prowadzi si\u0119 na przemian to w formie monologu Gaga ex post<\/em> opowiadaj\u0105cego swoje przygody podobnym do siebie \u201ech\u0142opcom\u201d (spot\u0119gowano wra\u017cenie realno\u015bci samego aktu opowiadania, miejscami narracja zbli\u017ca si\u0119 ku \u201emonologowi wypowiedzianemu\u201d)\u201d [W. Kajtoch: Bracia Strugaccy<\/em>, s. 135]. I ni\u017cej: \u201eopowie\u015b\u0107 sw\u0105 snuje w gronie podobnych \u201ech\u0142opc\u00f3w\u201d, wi\u0119c zapewne \u017co\u0142nierzy jaki\u015b \u201ekontrrewolucyjnych band\u201d, o kt\u00f3rych chyba nie bez celu napomyka si\u0119 w innych miejscach\u201d [s.136].<\/span><\/p>\n

Wed\u0142ug mnie \u201eakt opowiadania\u201d, kt\u00f3rego wra\u017cenie \u201espot\u0119gowano\u201d, jest wymy\u015blony przez autora. Jest to po prostu wewn\u0119trzny monolog Gaga, a \u201ech\u0142opcy\u201d, to tylko forma; on rozmawia sam ze sob\u0105! Tak\u0105 sam\u0105 form\u0119 ma monolog Shoeharta (\u201eNie ch\u0142opcy, ci\u0119\u017cko tak\u0105 rzecz opisa\u0107, je\u015bli kto\u015b tego nie widzia\u0142…\u201d), ale tutaj autor jako\u015b nie uznaje realnej obecno\u015bci \u201ech\u0142opc\u00f3w\u201d za konieczn\u0105. (Albo np. Kammerer: \u201eNie b\u0119dziemy, przyjaciele, zapomina\u0107 o psychologii\u201d. Czy\u017cby Kammerer co\u015b tu opowiada\u0142, ex post<\/em>, w towarzystwie swoich \u201eprzyjaci\u00f3\u0142\u201d, sobie podobnych pracownik\u00f3w KOMKON-2?)<\/span><\/p>\n

8) \u201e…czytelnik radziecki winien uzna\u0107 twierdzenia Pillmana za niewiarygodne. To wszak uczony kapitalistyczny, noblista \u2013 a w 1972 roku by\u0142a to jeszcze do\u015b\u0107 \u201epodejrzana\u201d nagroda\u201d [W. Kajtoch: Bracia Strugaccy<\/em>, s. 144].<\/span><\/p>\n

\u201ePodejrzana\u201d by\u0142a pokojowa nagroda Nobla, a nie w dziedzinie fizyki. (Pami\u0119tam, jak przyje\u017cd\u017ca\u0142 akurat w 1972 roku Dirac, ogl\u0105da\u0142 sierpuchowski cyklotron, szpiegowa\u0142 pewnie…).<\/span><\/p>\n

*<\/span><\/strong><\/p>\n

A teraz o tek\u015bcie L. Rudmana (Diakonow nawi\u0105zuje tu do polemiki zaprezentowanej w Ze strugackian\u00f3w (3)<\/em> \u2013 W. K.).<\/span><\/p>\n

\u00a0<\/span><\/p>\n

Ba\u015b\u0144 o Tr\u00f3jce<\/em> \u2013 1<\/span><\/p>\n

Tu nie ma przej\u0119zyczenia w \u015bcis\u0142ym tego s\u0142owa znaczeniu. W wersji pierwszej Bajki…<\/em> \u2013 rzeczywi\u015bcie \u201echapa\u0142\u201d, a w wersji drugiej \u2013 rzeczywi\u015bcie \u201eprzykupywa\u0142\u201d. Niedok\u0142adny cytat.<\/span><\/p>\n

\u201eChcia\u0142em tak\u017ce przytoczy\u0107 cytaty, kt\u00f3re \u2013 moim zdaniem! \u2013 \u015bwiadcz\u0105 o tym, \u017ce autor niekiedy m\u00f3wi o Strugackich w tonie niestosownym. Ale si\u0119 rozmy\u015bli\u0142em.\u201d<\/span><\/p>\n

I niepotrzebnie. Moralizatorstwo autora w stosunku do Arkadija i Borisa Strugackich jest po prostu nie na miejscu. Oczywi\u015bcie moim zdaniem.<\/span><\/p>\n

\u00a0<\/strong><\/p>\n

W\u0142adimir Diakonow<\/strong><\/span><\/p>\n

\u00a0\u201ePoniedielnik\u201d, 24.\u00a0 \u2013 12. stycznia 2004<\/em><\/h3>\n

 <\/p>\n

\u00a0<\/em><\/strong><\/p>\n

B) Wojciech Kajtoch: \u201eOdpowied\u017a W\u0142adimirowi Diakonowowi\u201d<\/span><\/span><\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/span><\/p>\n

Dzi\u0119kuj\u0119 za Pana uwagi. Odpowiadam na nie po kolei. Pomijam tylko te o Poniedzia\u0142ku…<\/em> i \u201emoralizatorstwie\u201d, gdy\u017c odpowiedzia\u0142em ju\u017c na nie, ustosunkowuj\u0105c si\u0119 niedawno do uwag p. Rudmana.<\/span><\/p>\n

Ad. 1) C\u00f3\u017c, uwag\u0119 przyjmuj\u0119 z pokor\u0105. Moj\u0105 wiedz\u0119 na temat fizyki zaczerpn\u0105\u0142em tylko ze szko\u0142y i z bardzo popularnych opracowa\u0144; przy tym by\u0142o to lata temu.<\/span><\/p>\n

Ad. 2) Nie chodzi\u0142o mi tylko o Chruszczowowskie programy. O nie tak\u017ce, ale r\u00f3wnie\u017c o og\u00f3lny pogl\u0105d (w\u0142a\u015bciwy wielu marksistowsko-leninowskim, stalinowskim, jak r\u00f3wnie\u017c innym lewicowym teoretykom i dzia\u0142aczom), \u017ce oto bieg historii, post\u0119p cywilizacji mo\u017cna do\u015b\u0107 dowolnie \u201eprzy\u015bpiesza\u0107\u201d czy \u201eop\u00f3\u017ania\u0107\u201d. Terminologi\u0119 zaczerpn\u0105\u0142em z propagandy rosyjskiej i polskiej \u2013 nic zatem dziwnego, \u017ce – zastosowana do reali\u00f3w tylko radzieckich – jest nie\u015bcis\u0142a.<\/span><\/p>\n

Ad. 3) Hmmm, rzeczywi\u015bcie si\u0119 pomyli\u0142em, zaufa\u0142em pierwszemu wra\u017ceniu. Mam jednak nadziej\u0119, \u017ce nie wypaczy\u0142o to interpretacji powie\u015bci, dla kt\u00f3rej raczej to by\u0142o wa\u017cne, \u017ce przyroda planety ludziom sprzyja\u0142a (by\u0142 to jak gdyby raj) i \u017ce nie by\u0142o na Radudze \u017cadnych przeszk\u00f3d naturalnych, mog\u0105cych zatrzyma\u0107 Fal\u0119.<\/span><\/p>\n

Ad. 5) Na pewno by si\u0119 do marryzmu nie przyzna\u0142, ale czy w g\u0142\u0119bi ducha marryst\u0105 nie pozosta\u0142? To oczywi\u015bcie \u017cart, a tak na serio, to tylko z tym pogl\u0105dem mog\u0142em skojarzy\u0107 dziwaczn\u0105 \u201ej\u0119zykoznawcz\u0105 terminologi\u0119\u201d tego typa. Mo\u017ce jednak rzeczywi\u015bcie nic wi\u0119cej za ni\u0105 nie sta\u0142o, jak tylko ch\u0119\u0107 wyg\u0142upu? S\u0105dz\u0119, \u017ce nie ma sensu tak g\u0142\u0119boko analizowa\u0107 Wybiegaj\u0142y… tym bardziej, \u017ce co do og\u00f3lnej oceny tej postaci jeste\u015bmy chyba zgodni.<\/span><\/p>\n

Ad. 6) Zgadza si\u0119. U\u017cy\u0142em s\u0142owa \u201earchaizm\u201d bez ch\u0119ci negatywnej oceny. Na takiej zasadzie, jak np. \u201earchaizm j\u0119zykowy\u201d (niekt\u00f3re s\u0105 bardzo pi\u0119kne i szacowne, cho\u0107 ju\u017c rzadko u\u017cywane).<\/span><\/p>\n

Ad. 7) Nie wiedzia\u0142em, \u017ce w j\u0119zyku rosyjskim mo\u017cna m\u00f3wi\u0107 \u201eri\u0435biat\u0430\u201d samemu sobie, albo \u201edo siebie\u201d (tak jak w polszczy\u017anie np. \u201eO m\u00f3j Bo\u017ce!\u201d). Je\u015bli jest tak rzeczywi\u015bcie, to Diakonow mo\u017ce mie\u0107 racj\u0119. Ale swoj\u0105 hipotez\u0119 te\u017c uwa\u017cam za uzasadnion\u0105.<\/span><\/p>\n

Po pierwsze dlatego, \u017ce narracja w pierwszej osobie zawsze ma pewien element konkretno\u015bci (nawet w Robinsonie Crusoe<\/em> – bohater pisze pami\u0119tnik), zawsze jako\u015b akt opowiadania bywa tu ukonkretniony, bo wszak narrator jest r\u00f3wnocze\u015bnie bohaterem opowiadanej historii, a nie tylko opowiadaj\u0105cym abstraktem (jak w przypadku narracji w 3 osobie) \u2013 \u201ewszechwiedz\u0105cym duchem powie\u015bci\u201d.<\/span><\/p>\n

Po drugie dlatego, \u017ce \u201emonolog wypowiedziany\u201d w\u0142a\u015bnie Rosjanie wymy\u015blili (konkretnie Dostojewski; a je\u015bli nawet on go nie wymy\u015bli\u0142, to spopularyzowa\u0142) i \u2013 niekiedy okre\u015blany jako \u201eskaz\u201d – nie jest w rosyjskiej literaturze (jak i polskiej, francuskiej, angielskiej) czym\u015b niespotykanym.<\/span><\/p>\n

Oczywi\u015bcie owa konkretno\u015b\u0107 narratora w pierwszej osobie czasami bywa czysto konwencjonalna i wtedy \u201euobecnienie aktu opowiadania\u201d bywa s\u0142abo odczuwalne i nieistotne dla wymowy utworu. Gdy jednak liczy si\u0119 dla tej wymowy, gdy j\u0119zyk narratora zaczyna przypomina\u0107 potoczn\u0105 lub retoryczn\u0105 wypowied\u017a do kogo\u015b konkretnego skierowan\u0105, gdy zaczyna by\u0107 jako\u015b nazywany odbiorca tej wypowiedzi (tu owi \u201ech\u0142opcy\u201d) \u2013 wtedy mamy do czynienia z \u201emonologiem wypowiedzianym\u201d lub przynajmniej jego elementami.<\/span><\/p>\n

W sumie (zw\u0142aszcza w wypadkach w\u0105tpliwych) wyrokowanie o tym, czy dana narracja w pierwszej osobie to \u201eju\u017c monolog wypowiedziany\u201d czy \u201ejeszcze nie\u201d jest typow\u0105 kwesti\u0105 interpretacji. Moim zdaniem, narracja w Przyjacielu z piek\u0142a<\/em> przekracza t\u0119 granic\u0119, cho\u0107 jeszcze nieznacznie. S\u0105 o wiele wyra\u017aniejsze przyk\u0142ady takiej narracji (np. Upadek <\/em>Camusa, czy Wzlot<\/em> Jaros\u0142awa Iwaszkiewicza).<\/span><\/p>\n

Ad 8) Nie tylko pokojowa. Literacka nagroda Nobla – tak\u017ce (patrz casus<\/em> Pasternaka, a potem So\u0142\u017cenicyna \u2013 przyznano mu j\u0105 w 1970). A w og\u00f3le uwa\u017cam za rzecz pewn\u0105, \u017ce za czas\u00f3w ZSRR dla \u201eprzeci\u0119tnego cz\u0142owieka radzieckiego\u201d, czy te\u017c \u201eprzeci\u0119tnego radzieckiego czytelnika\u201d (cho\u0107 oczywi\u015bcie bywa\u0142y wyj\u0105tki) Zach\u00f3d by\u0142 miejscem, na kt\u00f3ry patrzy si\u0119 nieufnie. Na jego kultur\u0119 i nauk\u0119 tak\u017ce. Tak przecie\u017c ludzi wychowywano od lat. Pami\u0119tam np. obraz \u017cycia w USA, budowany w radzieckich filmach.<\/span><\/p>\n

A co do Pillmana. Nie bez przyczyny pisz\u0119: \u201ewinien uzna\u0107 twierdzenia Pillmana za niewiarygodne\u201d Wyra\u017cam przypuszczenie, a nie konstatacj\u0119 faktu.<\/span><\/p>\n

Na tym na razie ko\u0144cz\u0119. Mam nadziej\u0119, \u017ce mimo wyra\u017conych w\u0105tpliwo\u015bci, w sumie uwa\u017ca Pan moj\u0105 monografi\u0119 za dopuszczaln\u0105.<\/span><\/p>\n

Pozostaj\u0119 z szacunkiem.<\/span><\/p>\n

Wojciech Kajtoch<\/strong><\/span><\/p>\n

\u201ePoniedielnik\u201d, 28. \u2013 23. lutego 2004<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u00a0 Najpowa\u017cniejsz\u0105 polemik\u0119 odby\u0142em z W\u0142adimirem Diakonowem, starszym ode mnie oko\u0142o 10 lat oceanografem, kt\u00f3ry zna\u0142 tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Strugackich jak ma\u0142o<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"colormag_page_layout":"default_layout","footnotes":""},"categories":[143],"tags":[],"class_list":["post-4372","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-inne"],"yoast_head":"\nZe strugackian\u00f3w (10) - SI\u0118 MY\u015aLI<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Ze strugackian\u00f3w (10) - SI\u0118 MY\u015aLI\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"\u00a0 Najpowa\u017cniejsz\u0105 polemik\u0119 odby\u0142em z W\u0142adimirem Diakonowem, starszym ode mnie oko\u0142o 10 lat oceanografem, kt\u00f3ry zna\u0142 tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Strugackich jak ma\u0142o\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"SI\u0118 MY\u015aLI\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2012-04-07T09:55:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2013-11-02T19:56:01+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/#\/schema\/person\/048295918d7858e90e57d1a2c2b5da74\"},\"headline\":\"Ze strugackian\u00f3w (10)\",\"datePublished\":\"2012-04-07T09:55:00+00:00\",\"dateModified\":\"2013-11-02T19:56:01+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/\"},\"wordCount\":1791,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/#organization\"},\"articleSection\":[\"Inne\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/\",\"url\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/\",\"name\":\"Ze strugackian\u00f3w (10) - SI\u0118 MY\u015aLI\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/#website\"},\"datePublished\":\"2012-04-07T09:55:00+00:00\",\"dateModified\":\"2013-11-02T19:56:01+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[[\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/\"]]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Ze strugackian\u00f3w (10)\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/#website\",\"url\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/\",\"name\":\"SI\u0118 MY\u015aLI\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/#organization\",\"name\":\"SI\u0118 MY\u015aLI\",\"url\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/99.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/99.png\",\"width\":270,\"height\":204,\"caption\":\"SI\u0118 MY\u015aLI\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/#\/schema\/person\/048295918d7858e90e57d1a2c2b5da74\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/9acf729117e1cff813c07ba085b25a76702049ffb5efe3425388cd1a019577de?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/9acf729117e1cff813c07ba085b25a76702049ffb5efe3425388cd1a019577de?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"admin\"},\"url\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/author\/admin\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Ze strugackian\u00f3w (10) - SI\u0118 MY\u015aLI","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Ze strugackian\u00f3w (10) - SI\u0118 MY\u015aLI","og_description":"\u00a0 Najpowa\u017cniejsz\u0105 polemik\u0119 odby\u0142em z W\u0142adimirem Diakonowem, starszym ode mnie oko\u0142o 10 lat oceanografem, kt\u00f3ry zna\u0142 tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Strugackich jak ma\u0142o","og_url":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/","og_site_name":"SI\u0118 MY\u015aLI","article_published_time":"2012-04-07T09:55:00+00:00","article_modified_time":"2013-11-02T19:56:01+00:00","author":"admin","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"8 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/#\/schema\/person\/048295918d7858e90e57d1a2c2b5da74"},"headline":"Ze strugackian\u00f3w (10)","datePublished":"2012-04-07T09:55:00+00:00","dateModified":"2013-11-02T19:56:01+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/"},"wordCount":1791,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/#organization"},"articleSection":["Inne"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/","url":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/","name":"Ze strugackian\u00f3w (10) - SI\u0118 MY\u015aLI","isPartOf":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/#website"},"datePublished":"2012-04-07T09:55:00+00:00","dateModified":"2013-11-02T19:56:01+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":[["https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/"]]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/ze-strugackianow-10\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Ze strugackian\u00f3w (10)"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/#website","url":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/","name":"SI\u0118 MY\u015aLI","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/#organization","name":"SI\u0118 MY\u015aLI","url":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/siemysli-ke.info\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/99.png","contentUrl":"https:\/\/siemysli-ke.info\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/99.png","width":270,"height":204,"caption":"SI\u0118 MY\u015aLI"},"image":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/#\/schema\/person\/048295918d7858e90e57d1a2c2b5da74","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/9acf729117e1cff813c07ba085b25a76702049ffb5efe3425388cd1a019577de?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/9acf729117e1cff813c07ba085b25a76702049ffb5efe3425388cd1a019577de?s=96&d=mm&r=g","caption":"admin"},"url":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/author\/admin\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4372","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4372"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4372\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4372"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4372"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4372"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}