<\/p>\n
2.<\/strong><\/span><\/p>\n Przesta\u0144 nienawidzi\u0107 medi\u00f3w, sta\u0144 si\u0119 mediami. \u00a0<\/p>\n PRASA ALTERNATYWNA<\/strong><\/span><\/p>\n Prasa alternatywna jest kolejnym przejawem kontestacji istniej\u0105cej rzeczywisto\u015bci przez zbuntowan\u0105 m\u0142odzie\u017c. \u015arodowiska zwi\u0105zane z undergroundem<\/em>[1]<\/a> <\/em>chcia\u0142y przeciwstawi\u0107 si\u0119 oficjalnej, systemowej propagandzie wykorzystuj\u0105cej oficjalne media, kt\u00f3re ich zdaniem wykorzystywane by\u0142y do propagowania politycznych interes\u00f3w. Jaw\u0142owska podaje, \u017ce spo\u0142ecze\u0144stwo alternatywne oskar\u017ca\u0142o je o dezinformacj\u0119, cenzurowanie niewygodnych fakt\u00f3w, nak\u0142anianie do nieograniczonej konsumpcji i uniformizacj\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwa. Nikt nie mo\u017ce mie\u0107 pe\u0142nego obrazu \u015bwiata \u2013 twierdzili – je\u015bli ludzie nie mogli pozna\u0107 pe\u0142nego obrazu otaczaj\u0105cej ich rzeczywisto\u015bci, a jedynie informacje pokazane przez pryzmat systemu. (Jaw\u0142owska, 1975: 195 i n.)<\/span><\/p>\n Kontestatorzy wzi\u0119li wi\u0119c na swoje barki zadanie informowania spo\u0142ecze\u0144stwa, demaskuj\u0105c k\u0142amstwa oficjalnych medi\u00f3w oraz m\u00f3wi\u0105c o tym, co ich zdaniem nie by\u0142o wygodne dla systemu, a okazywa\u0142o si\u0119 wa\u017cne ze spo\u0142ecznego punktu widzenia. W odpowiedzi stworzyli wi\u0119c w\u0142asn\u0105 pras\u0119 – pras\u0119 alternatywn\u0105, maj\u0105c\u0105 by\u0107, wed\u0142ug ich zamierze\u0144, przeciwwag\u0105 dla oficjalnych medi\u00f3w.<\/span><\/p>\n <\/span><\/p>\n Jak definiowana jest prasa alternatywna przez \u015brodowiska naukowe?[2]<\/a><\/span><\/p>\n W\u0142odzimierz Chor\u0105zki zanim sformu\u0142owa\u0142 swoj\u0105 definicj\u0119 prasy alternatywnej, postawi\u0142 i odpowiedzia\u0142 na trzy podstawowe pytania, kt\u00f3re – jego zdaniem – konstytuuj\u0105 owe wydawnictwa. Po pierwsze, powinny ona by\u0107 wydawane przez nieformalne grupy, zwykle m\u0142odzie\u017cowe, kt\u00f3re w spos\u00f3b \u015bwiadomy neguj\u0105 istniej\u0105cy system, w zamian proponuj\u0105c now\u0105 \u015bwiata.<\/span><\/p>\n Po drugie, wydawnictwa te powinny spe\u0142nia\u0107 przede wszystkim funkcj\u0119 informacyjno-publicystyczn\u0105, opiniotw\u00f3rcz\u0105, ale tak\u017ce rozrywkow\u0105.<\/span><\/p>\n W ko\u0144cu, zdaniem Chor\u0105zkiego, redaktorzy owej prasy \u015bwiadomie rezygnuj\u0105 z przynale\u017cno\u015bci do grupy medi\u00f3w oficjalnych, id\u0105c pod pr\u0105d og\u00f3lnym standardom medialnym, niejednokrotnie b\u0119d\u0105c na bakier z kanonem dziennikarskim, przez co j\u0119zyk i forma pism \u0142ami\u0105 cz\u0119sto zasady etyki oraz sztuki dziennikarskiej. Podkre\u015bla on tak\u017ce, i\u017c cz\u0119sto wydawnictwa alternatywne dzia\u0142aj\u0105 nielegalnie, bowiem nie s\u0105 rejestrowane, co niesie ze sob\u0105 konieczno\u015b\u0107 w\u0142asnego, kana\u0142owego kolporta\u017cu. Dzi\u0119ki jednak owej niezale\u017cno\u015bci mog\u0105 sobie pozwoli\u0107 na niekonwencjonaln\u0105 szat\u0119 graficzn\u0105, sk\u0142ad czy techniki wydawania. (Chor\u0105zki, 1996: 22-23)<\/span><\/p>\n Konkluduj\u0105c swoje rozwa\u017cania sformu\u0142owa\u0142 nast\u0119puj\u0105c\u0105 definicj\u0119. \u201ePrasa alternatywna<\/strong> to taka grupa czasopism ( g\u0142\u00f3wnie z pogranicza kultury), kt\u00f3rych wydawcy na og\u00f3\u0142 neguj\u0105 podstawowe kanony prawne pa\u0144stwa, a przy tym publikowane tre\u015bci cz\u0119sto pozostaj\u0105 w konflikcie z powszechnie akceptowalnymi zasadami etycznymi, w tym dziennikarskimi. Ponadto ten rodzaj prasy zazwyczaj ukazuje si\u0119 nieregularnie, jest kolportowany kana\u0142ami nieoficjalnymi i wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 niekonwencjonaln\u0105 szat\u0105 graficzn\u0105.\u201d (Chor\u0105zki 1996: 23)<\/span><\/p>\n Wojciech Kajtoch uwa\u017ca, \u017ce z zinem[3]<\/a> mamy do czynienia, kiedy spe\u0142nia on nast\u0119puj\u0105ce warunki. Musi:<\/span><\/p>\n \u201e1) By\u0107 dzie\u0142em indywidualnym, produktem jednego cz\u0142owieka lub grupki przyjaci\u00f3\u0142, a nie zespo\u0142u ludzkiego po\u0142\u0105czonego wi\u0119zami formalnym.<\/span><\/p>\n 2)\u00a0\u00a0By\u0107 integralny (idea przewija si\u0119 tak w tre\u015bciach, jak i grafice, sposobie \u0142amania, u\u017cytym j\u0119zyku itd.)<\/span><\/p>\n 3) Kontestowa\u0107, tj. s\u0142u\u017cy\u0107 wyra\u017caniu pogl\u0105d\u00f3w szeroko poj\u0119tej mniejszo\u015bci, a nie (r\u00f3wnie szeroko pojmowanej) wi\u0119kszo\u015bci; musi mie\u0107 w sobie pewn\u0105 przekor\u0119, samodzielno\u015b\u0107 my\u015blow\u0105, cho\u0107 troch\u0119 epatowa\u0107 i gorszy\u0107 ko\u0142tuna – je\u015bli nie wolno\u015bci\u0105 i swobod\u0105 pogl\u0105d\u00f3w, to cho\u0107by ich skrajno\u015bci\u0105.<\/span><\/p>\n 4) By\u0107 przedsi\u0119wzi\u0119ciem niekomercyjnym – to znaczy nie by\u0107 g\u0142\u00f3wnym \u017ar\u00f3d\u0142em utrzymania redaktor\u00f3w; tzn. nie musz\u0105 oni finansowo traci\u0107, mog\u0105 i wyj\u015b\u0107 na swoje, i sobie dorobi\u0107 – byleby tylko z zina nie \u017cyli (a tym bardziej nie <\/em>robili na nim maj\u0105tku), bo wtedy pr\u0119dzej czy p\u00f3\u017aniej p\u00f3jd\u0105 na kompromis. Niekomercyjna – skierowana do okre\u015blonych os\u00f3b, a nie do anonimowych \u201emas czytelniczych\u201d – musi by\u0107 wtedy i dystrybucja.<\/span><\/p>\n 5)\u00a0Istnie\u0107 \u201ena papierze\u201d, a nie tylko jako strona internetowa. Wtedy nie jest ju\u017c pras\u0105,\u00a0 wydawnictwem\u00a0 periodycznym wydawanym,\u00a0 \u201eraz po\u00a0 raz\u201d (cho\u0107by\u00a0\u00a0 i\u00a0\u00a0 nieregularnie),\u00a0\u00a0 lecz\u00a0\u00a0 w\u0142a\u015bnie\u00a0\u00a0 \u201estron\u0105\u201d,\u00a0\u00a0 czym\u015b\u00a0\u00a0 innym,\u00a0\u00a0 raz wydanym, a potem tylko bezustannie zmieniaj\u0105cym sw\u00f3j kszta\u0142t[4]<\/a>.\u201d(Kajtoch, 2001: 4).<\/span><\/p>\n Wojciech Kajtoch dodaje tak\u017ce, i\u017c nie nale\u017cy deprecjonowa\u0107 zin\u00f3w, ani jako zjawiska, ani ich tre\u015bci. Po pierwsze, jak twierdzi, dostarczaj\u0105 one j\u0119zykoznawcom, socjologom, psychologom materia\u0142u badawczego na r\u00f3\u017cne tematy, pocz\u0105wszy od zmian zachodz\u0105cych w\u015br\u00f3d wsp\u00f3\u0142czesnej m\u0142odzie\u017cy, ich stylu \u017cycia, wygl\u0105du, a\u017c do przeobra\u017ce\u0144 zachodz\u0105cych w j\u0119zyku. Uwa\u017ca tak\u017ce, \u017ce nie mo\u017cna traktowa\u0107 zin\u00f3w jako pisma niedouk\u00f3w, cho\u0107, jak przyznaje, i takie si\u0119 zdarzaj\u0105. Generalnie \u2013 twierdzi – poziom tych czasopism jest raczej wysoki, szczeg\u00f3lnie zachwala publicystyk\u0119 Maci<\/em>. Nie mo\u017cna gani\u0107 te\u017c za b\u0142\u0119dy ortograficzne, kt\u00f3re jego zdaniem, nie\u015bwiadome s\u0105 rzadkim przypadkiem (je\u015bli chodzi o licz\u0105ce si\u0119 pisma), a istniej\u0105ce s\u0105 czynione \u015bwiadomie jako kolejny przejaw kontestacji. (Kajtoch, 1999: 7-11)<\/span><\/p>\n Marek J\u0119drzejewski definiuje pras\u0119 alternatywn\u0105 troch\u0119 odmiennie. Jego zdaniem \u201eziny to zwykle niskonak\u0142adowe wydawnictwa, gazetki, kt\u00f3re praktycznie – kr\u0105\u017cy\u0142y z r\u0105k do r\u0105k, wysy\u0142ane pod adresy najbli\u017cszych znajomych, cz\u0142onk\u00f3w okre\u015blonej wsp\u00f3lnoty subkulturowej. Autorami artyku\u0142\u00f3w, graffiti, koncepcji \u2013 byli najcz\u0119\u015bciej uczestnicy danej wsp\u00f3lnoty subkulturowej, zwi\u0105zani z okre\u015blonym gatunkiem tak zwanego alternatywnego rocka<\/em>\u201d. (J\u0119drzejewski, 1999: 215)<\/span><\/p>\n Zdaniem Ignacego Fiuta pisma te \u201emaj\u0105 (…) przede wszystkim charakter organ\u00f3w prasowych, artyku\u0142uj\u0105cych punkty widzenia i opinie \u201emniejszo\u015bci spo\u0142ecznych\u201d. Zasi\u0119g czytelniczy takich gazet jest niewielki i si\u0119ga od kilkuset do kilku tysi\u0119cy os\u00f3b. Ich zawarto\u015b\u0107 najcz\u0119\u015bciej jest wyzywaj\u0105ca i ha\u0142a\u015bliwa. Taka prezentacja wiadomo\u015bci ma na celu przyci\u0105gni\u0119cie uwagi do przedstawianych idei i problem\u00f3w potencjalnego czytelnika oraz og\u00f3\u0142u spo\u0142ecze\u0144stwa\u201d. (Fiut, 1994: 121)<\/span><\/p>\n Krzysztof \u201eGal\u201d Gali\u0144ski jeden z tw\u00f3rc\u00f3w Ma\u0107 Pariadki <\/em>podkre\u015bla indywidualizm odbiorc\u00f3w tych pism. Jego zdaniem, cho\u0107 z za\u0142o\u017cenia prasa alternatywna powinna by\u0107 skierowana do konkretnych grup, jednostek to jednak w rzeczywisto\u015bci w wielu przypadkach autorzy niekoniecznie dbaj\u0105 o kontakt z odbiorcami. \u201eRobienie zina jest radosn\u0105 zabaw\u0105 w\u015br\u00f3d znajomych. Czasami mo\u017cna \u015bni\u0107, \u017ce wp\u0142ywa si\u0119 swoim wydawnictwem na rzeczywisto\u015b\u0107 ale na d\u0142u\u017csz\u0105 met\u0119 trzeba by\u0107 stukni\u0119tym by wierzy\u0107, \u017ce jaki\u015b zin \u201eDupa z Trupa\u2019\u2019 czy ,,Sraka – Itaka\u2019\u2019 traktuj\u0105cy o punkowych koncertach, wegetarianizmie i antymilitaryzmie dotrze do tzw. ,,normalnego\u2019\u2019 czytelnika, kt\u00f3ry po ich przeczytaniu\u00a0 wyrzuci p\u0142yty Krawczyka, zacznie je\u015b\u0107 soj\u0119, pogowa\u0107 i nam\u00f3wi syna do dezercji. Oczywi\u015bcie ka\u017cdy ma prawo do z\u0142udze\u0144, jednak tego typu publikacj\u0119 robi si\u0119 dla siebie i kumpli. Do tego za\u015b fanzinom nie jest potrzebny ani du\u017cy nak\u0142ad, ani sie\u0107 dystrybucji, ani cz\u0119stotliwo\u015b\u0107. Od strony technicznej ziny mog\u0105 funkcjonowa\u0107 bardzo \u0142atwo, bo koszty rozprzestrzeniania takiego g\u0142osu (ksero, internet) s\u0105 dzi\u015b znikome. Wydajesz wi\u0119c go tylko wtedy, gdy masz ochot\u0119 lub jest co\u015b do powiedzenia. Gazety prywatne, kt\u00f3re s\u0105 dla mnie pewn\u0105 swoist\u0105 odmian\u0105 ,,dojrza\u0142ego zinostwa\u2019\u2019 (,,Nierz\u0105d\u2019\u2019 Janego Waluszki czy ,,Lokomotywa bez n\u00f3g\u2019\u2019 [i jej r\u00f3\u017cne mutacje] braci Wytrych\u00f3w) mog\u0105 funkcjonowa\u0107 tak d\u0142ugo, bo paradoksalnie odbiorca (chocia\u017c bardzo konkretny) nie jest tu specjalnie wa\u017cny. Nie od niego zale\u017cy funkcjonowanie tego prywatnego medium, nie p\u0142aci za nie i teksty w tego typu pismach nie musz\u0105 pojawia\u0107 si\u0119 z my\u015bl\u0105 o nim. Teksty s\u0105 ,,zlewem\u2019\u2019 autora i ju\u017c, a jak si\u0119 komu\u015b nie podoba niech spada. Takie podej\u015bcie daje 100% jasno\u015bci: ,,Ludzie! Ja- autor – tak to widz\u0119\u2019\u2019 <\/strong>i koniec, dialog jest mo\u017cliwy, ale nie jest konieczny, bo jak masz co\u015b do powiedzenia, to sobie wydaj swoj\u0105 gazetk\u0119. Zin mo\u017ce uwzgl\u0119dni\u0107 czytelnika, ale nie musi. Tysi\u0105ce zin\u00f3w maj\u0105cych w dupie swoich czytelnik\u00f3w s\u0105 tego najlepszym dowodem.\u201d[5]<\/a>\u00a0(cdn.)<\/strong><\/span><\/p>\n <\/strong>\u00a0<\/p>\n Marcin Pielu\u017cek<\/span><\/strong><\/p>\n [1]<\/a> Underground<\/em> \u2013 \u015brodowisko alternatywne, kt\u00f3re zazwyczaj po jakim\u015b czasie staje si\u0119 kulturow\u0105 norm\u0105;<\/p>\n<\/div>\n
\n<\/em>Jello Biafra<\/em><\/span><\/p>\n