 {"id":6734,"date":"2012-09-28T14:16:03","date_gmt":"2012-09-28T14:16:03","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/?p=6734"},"modified":"2013-11-02T21:18:29","modified_gmt":"2013-11-02T20:18:29","slug":"ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/","title":{"rendered":"Ziemia anio\u0142owa \u2013 \u201e&#8230;\u017ceby\u015bmy mo\u017ce tak zm\u0105drzeli\u201d"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify\"><a href=\"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/wp-content\/uploads\/2012\/09\/100_0201.jpg\" rel=\"lightbox[6734]\"><img decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-6735\" src=\"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/wp-content\/uploads\/2012\/09\/100_0201-300x225.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"225\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\" align=\"center\"><span style=\"font-size: small\"><strong>\u00a0<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">W\u015br\u00f3d legend regionu, opracowanych literacko i udost\u0119pnionych czytelnikom przez W\u0142adys\u0142awa Orkana i Kazimierza Przerw\u0119-Tetmajera, jest i ta o stworzeniu Podhala. Oto pos\u0142uszny i mi\u0142osierny anio\u0142 zapragn\u0105\u0142 pom\u00f3c Bogu w dziele stwarzania \u015bwiata i uzyskawszy zgod\u0119 Pana, spr\u00f3bowa\u0142 d\u017awign\u0105\u0107 powierzony sobie teren ku \u017cyciodajnemu s\u0142o\u0144cu. W dobrej wierze usypa\u0142 wielkie g\u00f3ry kamieni, z lekka tylko przypr\u00f3szone ziemi\u0105, b\u0119d\u0105c pewnym, i\u017c bli\u017csza gwie\u017adzie ogrzana gleba wyda cudowny plon. Co udawa\u0142o si\u0119 Bogu, nie wysz\u0142o jego s\u0142udze. Pierwsza ulewa zmy\u0142a ziemi\u0119 ze ska\u0142 i pozosta\u0142y nagie g\u00f3rskie szczyty \u2013 dzisiejsze Tatry. Stw\u00f3rca nie pozwoli\u0142 ju\u017c anio\u0142owi na doko\u0144czenie pracy i mieszka\u0144ca tej ziemi powo\u0142a\u0142 do \u017cycia sam \u2013 jak pisa\u0142 Orkan: \u201e&#8230;o ros\u0142ej, \u015bmig\u0142ej postawie; o nogach jak ze stali; o oczach bystrych, or\u0142owych; o umy\u015ble lotnym, przedsi\u0119biorczym; o niezwyk\u0142ej energii, zaci\u0119to\u015bci i sprycie &#8211; aby m\u00f3g\u0142 na tej biednej anio\u0142owej ziemi da\u0107 sobie rad\u0119.\u201d<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Jest wrzesie\u0144 roku 2012. Nie zmieni\u0142y si\u0119 g\u00f3ry, nie zmienili ludzie. Tylko troski maj\u0105 ca\u0142kiem wsp\u00f3\u0142czesne.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\"><!--more--><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><span style=\"font-size: small\"><strong>1. Droga wy\u0142\u0105cznie do raju<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Teoretycznie problemem jest szosa. Nied\u0142uga, 102-kilometrowa, biegn\u0105ca z Krakowa ku Zakopanemu. Prawa miejskie ten modny w mi\u0119dzywojniu kurort uzyska\u0142 dopiero w 1933 r. Niejako automatycznie rozpocz\u0119to gigantyczne przedsi\u0119wzi\u0119cie drogowe, kt\u00f3re mia\u0142o przybli\u017cy\u0107 go do najbli\u017cszego du\u017cego grodu \u2013 Krakowa \u2013 a w\u0142a\u015bciwie do Warszawy, bo jej bogatsi mieszka\u0144cy chcieli by\u0107 \u201ebli\u017cej\u201d. Tak, g\u0142\u00f3wnie si\u0142\u0105 ludzkich i ko\u0144skich mi\u0119\u015bni, powsta\u0142a <em>zakopianka<\/em>. Przy jej budowie znalaz\u0142o prac\u0119 wielu mieszka\u0144c\u00f3w Ma\u0142opolski, tak\u017ce Podhalan, kt\u00f3rzy wcze\u015bniej udawali si\u0119 w poszukiwaniu chleba, zazwyczaj za Wielk\u0105 Wod\u0119. Wbrew nowej szosie &#8211; pewniejszym \u015brodkiem transportu by\u0142 poci\u0105g. Dopiero PRL, a po nim ostatnie przekszta\u0142cenia w\u0142asno\u015bciowe PKP i naciski <em>lobby<\/em> paliwowego, zdezawuowa\u0142y rol\u0119 kolei i zmusi\u0142y Polak\u00f3w do \u201ewyboru\u201d komunikacji samochodowej.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-6736\" src=\"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/wp-content\/uploads\/2012\/09\/Budowa-drogi-Krakow-Zakopane-1935-300x218.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"218\" \/><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\"><em>Zakopianki<\/em> nie projektowano na potrzeby dzisiejszego ruchu drogowego. Nikomu nie \u015bni\u0142y si\u0119 w latach 30. XX w. pot\u0119\u017cne, ci\u0119\u017ckie TIR-y ani te\u017c ci\u0105gn\u0105cy w obie strony nieprzerwany sznur pojazd\u00f3w. Nic to, i\u017c w du\u017cej mierze zdezelowanych i na kredyt, czyli wci\u0105\u017c nie b\u0119d\u0105cych w\u0142asno\u015bci\u0105 kierowc\u00f3w. Podgrzewana nachalnymi reklamami koniunktura doprowadzi\u0142a Polak\u00f3w do niezdrowego amoku \u2013 auta \u201enie wolno\u201d nie mie\u0107! Kto\u015b bez prawa jazdy i w\u0142asnych czterech k\u00f3\u0142ek jest ju\u017c mi\u0119dzy Bugiem a Odr\u0105 takim samym pariasem, jak kto\u015b, kto musi pracowa\u0107, by mie\u0107 pieni\u0105dze. Na m\u0105dre pytanie Ericha Fromma: \u201eBy\u0107 czy mie\u0107?\u201d \u2013 wbrew g\u0142oszonym publicznie katolickim zasadom \u017cycia spo\u0142ecznego &#8211; statystyczny Kowalski odpowiada: \u201eMie\u0107!\u201d. Argumenty obro\u0144c\u00f3w \u015brodowiska trafiaj\u0105 w spo\u0142eczn\u0105 pr\u00f3\u017cni\u0119. Jaka w tym rola <em>mass-medialnych<\/em> koncern\u00f3w, kszta\u0142tuj\u0105cych m\u00f3zgi wsp\u00f3\u0142czesnych rodak\u00f3w nijako\u015bci\u0105 i niechlujstwem kolor\u00f3wek i stron internetowych, to rzecz inna. Jaka w tym rola samorz\u0105d\u00f3w, kt\u00f3re miast broni\u0107 pro-spo\u0142ecznych warto\u015bci &#8211; <em>en bloc<\/em> poprzez media lokalne produkuj\u0105 jedynie laurki rz\u0105dz\u0105cych tymczasowo ekip &#8211; to tak\u017ce sprawa na odr\u0119bny tekst.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Przypominamy negatywn\u0105 rol\u0119 medi\u00f3w nie bez kozery \u2013 odegra\u0142y w interesuj\u0105cej nas sprawie wybitnie negatywn\u0105 rol\u0119.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">***<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Zygmunt Bauman napisa\u0142 kiedy\u015b, i\u017c o losach \u015bwiata decyduj\u0105 w dobie globalizacji ci, kt\u00f3rzy maj\u0105 dost\u0119p do informacji i ci, co mog\u0105 bez przeszk\u00f3d si\u0119 przemieszcza\u0107.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\"><em>Zakopianka<\/em> taki w\u0142a\u015bnie swobodny transfer umo\u017cliwia\u0142a. Do czasu, a\u017c straci\u0142a atrybut przejezdno\u015bci, a sta\u0142o si\u0119 to w latach 90. XX w. W jedn\u0105 stron\u0119 ci\u0105gn\u0119\u0142y auta tzw. ludzi sukcesu \u2013 polityk\u00f3w, biznesmen\u00f3w, <em>mafiosi<\/em>, artyst\u00f3w i aktor\u00f3w tasiemcowych seriali. W Zakopanem i okolicach szukali spokoju, niekt\u00f3rzy mocnych wra\u017ce\u0144, inni jeszcze ubijali interesy, niekoniecznie w pe\u0142ni zgodne z prawem. Z bezprawiem raczej.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Ku Krakowowi i dalej ruszali ludzie w poszukiwaniu chleba, kt\u00f3rego ich rodzinna ziemia \u2013 go\u015bcinna dla obcych, nie\u0142atwa dla swoich \u2013 da\u0107 im nie chcia\u0142a. Do dzisiaj w wielu wioskach strasz\u0105 wyko\u0144czone, acz zupe\u0142nie puste domy tych, kt\u00f3rzy wyemigrowali. Zza oceanu czy Kana\u0142u La Manche p\u0142ac\u0105 podatki. Wierz\u0105, i\u017c kiedy\u015b wr\u00f3c\u0105&#8230; Bardzo rzadko pozbywaj\u0105 si\u0119 swych ojcowizn na konto przys\u0142owiowej \u201ewarszawki\u201d. Czyni\u0105 to ci tylko, kt\u00f3rzy ju\u017c wiedz\u0105, \u017ce grobem ich b\u0119dzie kraina bez hal i podzwaniaj\u0105cych <em>zbyrcyde\u0142ek<\/em>.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Z pocz\u0105tkiem XXI w. Generalna Dyrekcja Dr\u00f3g Krajowych i Autostrad rozpocz\u0119\u0142a modernizacj\u0119 trasy Krak\u00f3w-Zakopane. I nie by\u0142oby w tym niczego dziwnego, cho\u0107 miasto nie le\u017cy na \u017cadnym wa\u017cnym szlaku, a stanowi jego koniec\/pocz\u0105tek i wyra\u017anie si\u0119 ju\u017c \u201edusi\u201d \u2013 gdyby nie konieczno\u015b\u0107 przebudowy wraz z <em>zakopiank\u0105<\/em> podhala\u0144skiego krajobrazu, spo\u0142eczno-kulturowego r\u00f3wnie\u017c.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><span style=\"font-size: small\"><strong>2. Droga jako kolejny problem<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Je\u015bli kto\u015b my\u015bli, \u017ce g\u00f3rale \u015bpi\u0105 na pieni\u0105dzach, grubo si\u0119 myli. Przez setki lat wydzierali swojej ziemi to, co wydrze\u0107 si\u0119 da\u0142o. Ich zapa\u0142 i hardo\u015b\u0107 \u015bciera\u0142y si\u0119 z warunkami klimatycznymi, nichciejstwem zaborczych\u00a0 &#8211; potem \u201ew\u0142asnych\u201d \u2013 biurokrat\u00f3w i cz\u0119sto zawadiack\u0105 zapalczywo\u015bci\u0105. Trzy by\u0142y skarby g\u00f3ralskiej kultury \u2013 ziemia, wiara i rodzina. W tej chyba w\u0142a\u015bnie kolejno\u015bci. Nawet teraz, gdy \u0142\u0105ki zarastaj\u0105 traw\u0105, nie oddadz\u0105 swojej ziemi, a ju\u017c na pewno za bezcen. Tymczasem drogowcy traktuj\u0105 Podhale jak kolonie swoich interes\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-6737\" src=\"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/wp-content\/uploads\/2012\/09\/100_0247-300x225.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"225\" \/><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\"><strong>W\u00f3jt gminy Szaflary<\/strong>,<strong> Stanis\u0142aw \u015alimak<\/strong>, mieszkaniec pobliskiego Bia\u0142ego Dunajca: \u201eTrzeba tym ludziom zap\u0142aci\u0107. Nie to, co pan Rapciak chcia\u0142, 3 tysi\u0105ce za ar! 3 tysi\u0105ce za ar, czyli 30 z\u0142otych za metr kwadratowy! (&#8230;). Tu, w tej sali na dole by\u0142o p\u00f3\u0142 tysi\u0105ca w\u0142a\u015bcicieli grunt\u00f3w (&#8230;). By\u0142a jego pani rzecznik i koordynator od propagandy sukcesu, no i mia\u0142 3 czy 4 szacuj\u0105cych nieruchomo\u015bci u niego, z ca\u0142ej kohorty z\u0142oczy\u0144c\u00f3w, a tych z\u0142oczy\u0144c\u00f3w tam jest pewnie ze 20, w krakowskim oddziale. Ludzie go wy\u015bmiali, ja zapewni\u0142em bezpiecze\u0144stwo (&#8230;). Mieszka\u0144cy nie chc\u0105 sprzeda\u0107 &#8211; prawo rynku &#8211; inwestor mo\u017ce da\u0107 tak\u0105 cen\u0119, jak rolnicy dostali od marketu! \u017be przebija prawie 10 razy to, co oferowali drogowcy?! W\u0142a\u015bcicieli market\u00f3w pos\u0142uchali &#8211; cena ich skusi\u0142a. Powiedzieli: &lt;Panie w\u00f3jcie, raz si\u0119 ziemi\u0119 sprzedaje, ale cena by\u0142a godna&#8230;&gt; To ma znaczenie!\u201d.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Znaczenie ma, poniewa\u017c zbyt d\u0142ugo zmuszano g\u00f3rali do tego, by nie poczuli si\u0119 na w\u0142asnej ziemi zbyt pewnie. Najpierw zaborcy, potem okupanci niemieccy, wreszcie \u201enowe\u201d, kt\u00f3re przysz\u0142o wraz z dekretem PKWN. \u201eNowe\u201d wymaga\u0142o takiego samego pos\u0142usze\u0144stwa, jak poprzednie. Zn\u00f3w w\u00f3jt \u015alimak: \u201eEurop\u0119 zniszczy\u0142a wojna 30-letnia. Dyrekcja Generalna Dr\u00f3g Krajowych i Autostrad niszczy Podhale ju\u017c p\u00f3\u0142 wieku! M\u00f3wi\u0119, jako cz\u0142owiek, kt\u00f3ry przekroczy\u0142 65 lat. W zwi\u0105zku z powy\u017cszym wiem, co m\u00f3wi\u0119, bo ich totalne niszczenie i szanta\u017cowanie mieszka\u0144c\u00f3w od Nowego Targu do Zakopanego trwa 50 lat!!! Moi rodzice, moi przodkowie czy ludzie w ich wieku, odchodzili z tego \u015bwiata w traumie pookupacyjnej i w strachu przed dyrekcji rozpasaniem. W PRL-u mogli straszy\u0107 do woli. Tutaj okazuje si\u0119, \u017ce niezawis\u0142e s\u0105dy s\u0105 ponad polityk\u0105 i rozstrzygaj\u0105 na korzy\u015b\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w!\u201d.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Ziemia i tak zarasta, ale nie ta, gdzie staj\u0105 siedziby Podhalan. Domy stare \u2013 przepi\u0119kne, nad podziw wpasowane w krajobraz, cho\u0107 cz\u0119sto w z\u0142ym ju\u017c stanie technicznym. Domy nowe? Z tym bywa r\u00f3\u017cnie, acz nawet \u201ewarszawka\u201d nie chce zbytnio odstawa\u0107 od miejscowego, bardzo praktycznego kanonu budownictwa. Na ugorowanie mo\u017cna patrze\u0107 dwojako. W\u00f3jt Szaflar: \u201eMog\u0105 gdzie\u015b by\u0107 nie wykoszone pola, kt\u00f3re kiedy\u015b by\u0142y do zera wykoszone, w pozosta\u0142ych miejscowo\u015bciach gminy naszej s\u0105 wykoszone. Zapu\u015bci\u0142y si\u0119 niekt\u00f3re, ale nie wszystkie, nawet przy tej <em>zakopiance<\/em>, bo wykosz\u0105 siano, kosz\u0105 drugi pokos, s\u0105 gospodarzami z krwi i o nich musimy wiedzie\u0107.\u201d<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\"><strong>W\u00f3jt gminy Bia\u0142y Dunajec<\/strong>,<strong> Andrzej Jacek Nowak,<\/strong> dostrzega raczej drug\u0105 stron\u0119 medalu. Wie, i\u017c pola \u2013 i tak marne i w\u0105skie \u2013 pustoszej\u0105. \u201eDzia\u0142ki odziedziczone \u2013 opowiada nam &#8211; ale 30% populacji ju\u017c nie zajmuje si\u0119 rolnictwem&#8230; 60-70% p\u00f3l le\u017cy od\u0142ogiem.\u201d Ma racj\u0119. I szuka przyczyn. Jego, a jest r\u00f3wnie\u017c rodowitym g\u00f3ralem, zdaniem \u2013 g\u0142\u00f3wn\u0105 przyczyn\u0105 zarastania p\u00f3l i \u0142\u0105k jest&#8230; brak r\u0105k do pracy. Jedne s\u0105 ju\u017c zbyt stare, by podo\u0142a\u0107 sianokosom czy \u017cniwom, inne&#8230; M\u0142odzi emigruj\u0105 i jest to proces na razie jednokierunkowy \u2013 z Podhala ku zachodnim standardom \u017cycia. G\u0142\u00f3wnymi kierunkami ich podr\u00f3\u017cy s\u0105 teraz Niemcy i Francja, rzadziej znacznie USA. Poza tym Podhalan szanuj\u0105 firmy budowlane na terenie ca\u0142ej Polski. G\u00f3ralom p\u0142ac\u0105 nawet najmniej uczciwi przedsi\u0119biorcy. W przeciwie\u0144stwie do potulnych Poleszuk\u00f3w czy cichych mieszka\u0144c\u00f3w Podlasia \u2013 potrafi\u0105 upomnie\u0107 si\u0119 o nale\u017cne im z\u0142ot\u00f3wki. \u201eGmina si\u0119 starzeje, to wida\u0107 przera\u017caj\u0105co!\u201d \u2013 m\u00f3wi w\u00f3jt Nowak. Patrz\u0105c na t\u0142umek, wychodz\u0105cy po mszy z miejscowego ko\u015bcio\u0142a, nie rzuca si\u0119 to zbytnio w oczy. Ale seniorzy odwiedzaj\u0105 \u015bwi\u0105tyni\u0119 raczej w niedziel\u0119. A mamy w\u0142a\u015bnie we wsi Bia\u0142y Dunajec dzie\u0144 ca\u0142kiem powszedni.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Gorzej, i\u017c m\u0142odzi wyje\u017cd\u017caj\u0105 z dzie\u0107mi. To zabija miejscowe szkolnictwo. W klasach uczy si\u0119 niekiedy zaledwie 2-3 dzieci, Podhale stoi przed widmem likwidacji kolejnych plac\u00f3wek o\u015bwiatowych. Gmina Bia\u0142y Dunajec nie jest \u017cadnym wyj\u0105tkiem. W\u00f3jt jasno stwierdza, i\u017c w bud\u017cetach szk\u00f3\u0142 najwi\u0119ksze \u015brodki trzeba przeznacza\u0107 na pensje nauczycieli. \u201eA przecie\u017c nie mamy \u015brodk\u00f3w, bo nie mamy dzieci! \u2013 konkluduje Andrzej Jacek Nowak. &#8211; Samorz\u0105dy nie s\u0105 w stanie ud\u017awign\u0105\u0107 ci\u0119\u017caru finansowania tych ma\u0142ych plac\u00f3wek, staramy si\u0119 dowozi\u0107 m\u0142odzie\u017c do wi\u0119kszych.\u201d<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Nawet katolickie stowarzyszenie z Cz\u0119stochowy, kt\u00f3re my\u015bla\u0142o o przej\u0119ciu jednej ze szk\u00f3\u0142, wycofa\u0142o si\u0119 ze wst\u0119pnej oferty. Jego szefowa poinformowa\u0142a rodzic\u00f3w, i\u017c nie da si\u0119 podobnej plac\u00f3wki utrzyma\u0107 \u2013 potrzeba co najmniej 7-8 dzieci, by szko\u0142a mog\u0142a funkcjonowa\u0107. Wojt Nowak opowiada o reakcji ludzi na s\u0142owa przyby\u0142ej. \u201eJej uwierzono, \u017ce si\u0119 nie da. W\u0142adzy ani nauczycielom rodzice wierzy\u0107 nie chc\u0105!\u201d.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Mieszka\u0144cy Podhala nie maj\u0105 wszak w genach matrycy wygodnictwa. Trudno im zrozumie\u0107, i\u017c czego\u015b si\u0119 \u201enie da\u201d. Ledwie po roku pobytu w parafii Matki Bo\u017cej Kr\u00f3lowej Anio\u0142\u00f3w w Bia\u0142ym Dunajcu postrzega to ju\u017c miejscowy<strong> proboszcz<\/strong>,<strong> ks. Jan Dolasi\u0144ski<\/strong>: \u201eG\u00f3rale sobie poradz\u0105. Potrafi\u0105 zrobi\u0107 wi\u0119cej od innych \u2013 a to co\u015b kupi\u0105 i sprzedadz\u0105, a to skarpetki zrobi\u0105, a to turyst\u00f3w przyjm\u0105. Gdzie indziej by o sobie taki m\u00f3wi\u0142: &lt;Bezrobotny!&gt; &#8211; a tutaj? No, fakt, bezrobotny, ale dam rad\u0119!\u201d.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Kij ma dwa ko\u0144ce \u2013 ten tak\u017ce. Im cz\u0142owiek starszy, im mniej doko\u0142a niego krewnych i znajomych, im mniej czasu \u2013 tym trudniej. Nawet g\u00f3ralom! Dzi\u015b jeszcze uda si\u0119 za\u0142ata\u0107 domowy bud\u017cet, ale jutro, zw\u0142aszcza wobec polskich reali\u00f3w AD 2012, wcale nie jest takie pewne. I nie jawi si\u0119 jako enklawa ciszy i sielanki, a raczej biedy i spo\u0142ecznych niepokoj\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">W\u00f3jt gminy Bia\u0142y Dunajec\u00a0r\u00f3wnie\u017c dostrzega zaradno\u015b\u0107 swych krajan: \u201eNiekt\u00f3rzy maj\u0105 warsztaty, stolarnie, wi\u0119kszo\u015b\u0107 ma pensjonaty. (&#8230;). Z rolnictwa tu si\u0119 nie wy\u017cyje, dobrze ro\u015bnie jedynie trawa \u2013 st\u0105d krowy!\u201d. Tyle, \u017ce krowy to te\u017c marny interes. Je\u015bli wierzy\u0107 g\u00f3ralom, zakopia\u0144ska mleczarnia ich mleka \u2013 nie skupuje! Pozostaj\u0105 agroturystyka i turystyka. Niekt\u00f3rzy rzeczywi\u015bcie dysponuj\u0105 niez\u0142\u0105 baz\u0105 hotelow\u0105, inni dzi\u0119ki hodowli &#8211; w\u0142asnymi produktami. Tylko ile pensjonat\u00f3w mo\u017ce stan\u0105\u0107 w Poroninie czy w Bia\u0142ym Dunajcu??? Zamiast kilku pe\u0142nych miejsc wypoczynku \u2013 widzimy wiele niemal pustych. Jest co prawda okres pomi\u0119dzy sezonami letnim i zimowym, ale stan rzeczy optymizmem nie napawa. Pozwala na przetrwanie, ale ju\u017c nie na inwestycje. Konieczne przecie\u017c w ka\u017cdej bran\u017cy.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Mimo wszystko jako\u015b \u0142atwiej \u017cyje si\u0119 na swoim. Cho\u0107 niekt\u00f3rzy, dzi\u0119ki modernizacji <em>zakopianki<\/em> owo \u201eswoje\u201d utracili lub wci\u0105\u017c mog\u0105 jeszcze utraci\u0107. Zamiast rozwi\u0105za\u0107 problemy Podhala \u2013 inwestycja Generalnej Dyrekcji Dr\u00f3g Krajowych i Autostrad jeszcze je skomplikowa\u0142a. Cho\u0107by \u2013 dziel\u0105c ludzi na przeciwnik\u00f3w przebudowy i ich zwolennik\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><span style=\"font-size: small\"><strong>3.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/strong><strong>Droga, most, potok&#8230;<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Gdy stoimy w \u201etradycyjnym\u201d korku na <em>zakopiance <\/em>(akurat Poronin), klniemy, ale te\u017c reprezentujemy interesy ludzi z zewn\u0105trz, przybyszy&#8230; A tak dziwnie si\u0119 sk\u0142ada, i\u017c to nie samorz\u0105dowcy regionu, a decydenci z Krakowa i Warszawy wyznaczaj\u0105 tor los\u00f3w Podhala. Z praktyki, kt\u00f3r\u0105 dobrze znamy z czas\u00f3w \u201erealnego socjalizmu\u201d, w\u0142adza centralna wci\u0105\u017c \u201ewie lepiej\u201d. Wie, bo jest absolutnie bezkarna i nie odpowiada przed nikim. Jak zauwa\u017cy\u0142 zmar\u0142y w 2010 r. krakowski filozof i publicysta spo\u0142eczny \u2013 <strong>Rafa\u0142 G\u00f3rski<\/strong> \u2013 dop\u00f3ki nie wprowadzimy do Konstytucji RP zapisu o odpowiedzialno\u015bci parlamentarzyst\u00f3w za s\u0142owa (g\u0142\u00f3wnie obietnice bez pokrycia) i czyny, rozmijaj\u0105ce si\u0119 tak z programem wyborczym, jak wymaganiami elektoratu \u2013 dop\u00f3ty wszelkie zmiany na politycznej szachownicy Polski b\u0119d\u0105 tylko gr\u0105 pozor\u00f3w. Pos\u0142\u00f3w czy senator\u00f3w powinni\u015bmy m\u00f3c odwo\u0142a\u0107 w trybie referendalnym, je\u015bli uznamy, i\u017c dzia\u0142aj\u0105 na szkod\u0119 \u201eswojego\u201d okr\u0119gu wyborczego lub kraju.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Nie kwapi si\u0119 tymczasem ku takiemu rozwi\u0105zaniu \u017cadna partia \u2013 ani z \u201eprawej\u201d ani te\u017c \u201elewej\u201d strony politycznego firmamentu. Nic dziwnego \u2013 to dzia\u0142a\u0142oby przeciw ich interesom. I wprowadza\u0142o nie tylko zam\u0119t, ale r\u00f3wnie\u017c uczy\u0142o ludzi aktywno\u015bci obywatelskiej. Aktywno\u015bci, przeciwko kt\u00f3rej dzia\u0142aj\u0105 zgodnie politycy i media.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">W\u0142a\u015bnie, media&#8230; G\u00f3rale jeszcze kilkana\u015bcie lat temu przedstawiani w nich byli jako swoisty skansen. Ciekawostk\u0119 etnograficzn\u0105, kt\u00f3r\u0105 nale\u017cy si\u0119 szczyci\u0107, ale kt\u00f3rej poznawa\u0107 nie warto.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Przewa\u017ca\u0142y jednak akcenty pozytywne, zw\u0142aszcza w okresie, gdy na Tronie Piotrowym zasiada\u0142 Jan Pawe\u0142 II, mi\u0142o\u015bnik Podhala i jego ludu. Ale nawet w\u00f3wczas warszawskie partykularyzmy wzi\u0119\u0142y g\u00f3r\u0119 \u2013 kiedy ruszy\u0142a hucznie zapowiadana przebudowa <em>zakopianki<\/em> (a lansowano j\u0105 jak onegdaj <em>wielikije strojki socjalizma<\/em>) i nie spotka\u0142a si\u0119 wcale z przychylno\u015bci\u0105 wysiedlanych i wyw\u0142aszczanych rolnik\u00f3w \u2013 serwowany medialnie obraz ziemi anio\u0142owej uleg\u0142 drastycznej zmianie. Dziennikarze wiedzieli, co maj\u0105 pisa\u0107 &#8211; jeszcze miesi\u0105c temu zjawi\u0142 si\u0119 w Bia\u0142ym Dunajcu reporter z Krakowa, kt\u00f3ry fotografowa\u0142 teren przysz\u0142ej inwestycji, a gdy miejscowi chcieli z nim porozmawia\u0107, odpowiedzia\u0142 prosto z mostu: \u201eCo mam napisa\u0107, to mi ju\u017c w redakcji powiedzieli, mnie s\u0105 potrzebne tylko zdj\u0119cia\u201d. Tedy wiedzieli i&#8230; zgodnym ch\u00f3rem pisali.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">W TV i prasie pojawi\u0142 si\u0119 nagle stereotyp g\u00f3rala-jaskiniowca, kt\u00f3ry nie rozumie potrzeby zmian cywilizacyjnych, nie lubi post\u0119pu technicznego ani obcych a siedzi w bac\u00f3wce i liczy <em>dutki<\/em>, przysy\u0142ane przez krewnych. A kiedy trzeba to i drogowc\u00f3w z ojcowizny sztachetami pogoni. Migawki \u201ereporta\u017cy\u201d pokazywa\u0142y odleg\u0142ym telewidzom rozgor\u0105czkowanych ludzi, pada\u0142y publicznie epitety wobec budowniczych i sto\u0142ecznej \u201ecentrali\u201d, najg\u0142upsze wypowiedzi protestuj\u0105cych stawa\u0142y si\u0119 najcenniejsze dla medialnych manipulator\u00f3w spo\u0142ecznej \u015bwiadomo\u015bci. Je\u015bli jakie\u015b has\u0142o na prze\u015bcieradle zawiera\u0142o b\u0142\u0105d ortograficzny \u2013 operator kamery nie zapomnia\u0142 pokazywa\u0107 go odpowiednio d\u0142ugo i w zbli\u017ceniu. Ci, kt\u00f3rzy wypowiadali si\u0119 sensownie, nie byli albo w og\u00f3le nagrywani, albo ich wypowiedzi skrz\u0119tnie pomijano przy monta\u017cu materia\u0142u.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">Tym niemniej skala protest\u00f3w w\u0142adz\u0119 zaskoczy\u0142a. I \u2013 przestraszy\u0142a. Pojawi\u0142a si\u0119 tedy koncepcja tzw. ruchu rozproszonego, czyli kierowania z Nowego Targu do Zakopanego transportu ko\u0142owego nie tylko poprzez Szaflary-Bia\u0142y Dunajec-Poronin, a innymi drogami. Przedstawi\u0142 j\u0105 rz\u0105dowi premiera Tuska w\u00f3jt \u015alimak: \u201eMy nie jeste\u015bmy dupki-dzwo\u0144ce, tu w tej gminie z lud\u017ami na czele i w zwi\u0105zku z powy\u017cszym m\u00f3wimy NO PASARAN! &#8211; nie przejd\u0105 &#8211; bo nie mog\u0105, bo my nie mo\u017cemy zadowoli\u0107 i ucieszy\u0107 pana wojewody, Zarz\u0105du Wojew\u00f3dztwa, Generalnej Dyrekcji oddzia\u0142u krakowskiego, tudzie\u017c ich plenipotent\u00f3w z Warszawy, czyli dyrekcji g\u0142\u00f3wnej! Wiesza si\u0119 psy po by\u0142ym ministrze infrastruktury w rz\u0105dzie premiera Tuska. On dzisiaj jest tylko pos\u0142em, Cezary Grabarczyk&#8230; Ten\u017ce pan minister znalaz\u0142 czas, kiedy do niego si\u0119 uda\u0142em, by zreferowa\u0107 powag\u0119 sytuacji, a towarzyszy\u0142y mi 2 osoby &#8211; Podhalanie, kt\u00f3rzy du\u017co wycierpieli w minionych czasach, ja do tej grupy cierpi\u0119tnik\u00f3w si\u0119 nie zaliczam, (&#8230;) \u017ceby mo\u017cna powiedzie\u0107, i\u017c w dzisiejszych czasach maj\u0105 by\u0107 wys\u0142uchani! Minister rewelacyjnie nas przyj\u0105\u0142, wys\u0142ucha\u0142, ale m\u00f3wi w ten spos\u00f3b &#8211; &lt;\u017beby\u015bmy byli wiarygodni, to ja poprosz\u0119 swojego zast\u0119pc\u0119&gt;, a wtedy zast\u0119pc\u0105 pana ministra by\u0142 s\u0142awny dla nas niegodziwiec, pan wiceminister Rapciak, kt\u00f3ry by\u0142 dyrektorem z Krakowa, pow\u0119drowa\u0142 do Warszawy i teraz buduje gazoport. I tam by\u0142a rozmowa absolutnie powa\u017cna, \u017ce na tym odcinku, kiedy g\u00f3rale maj\u0105 inn\u0105 wizj\u0119, dokonywa\u0142oby si\u0119 wielopokoleniowych krzywd, niczym nieuzasadnionych, trzeba przyj\u0105\u0107 wariant, kt\u00f3ry opracowa\u0142a sp\u00f3\u0142ka niemiecka, wariant rozproszonego ruchu. Bo Nowy Targ jest centrum Podhala, jest stolic\u0105 Podhala niekwestionowan\u0105. Nic nie umniejsza roli Zakopanego jako rykowiska narodowego albo najmniejszej dzielnicy Warszawy, ale ono dopiero w l. 30 minionego wieku zyska\u0142o prawa miejskie. W zwi\u0105zku z powy\u017cszym dziwnie si\u0119 dzia\u0142o, epizodem zakopia\u0144skiej obyczajowo\u015bci jest to, \u017ce pierwszego wykszta\u0142conego ich burmistrza, doktora Chramca, wyp\u0119dzili z Zakopanego. To jest ju\u017c inna sprawa, chimeryczno\u015b\u0107 syn\u00f3w i c\u00f3r tego miasta nazwijmy, czy miejscowo\u015bci &#8211; og\u00f3lnie wszem i wobec jest znana. Sytuacja jest absolutnie taka, \u017ce nale\u017cy &#8211; i bezwzgl\u0119dnie przestrzegamy tej zasady &#8211; aby nie narusza\u0107 wi\u0119zi spo\u0142ecznych i nie czyni\u0107 krzywd, kt\u00f3rych si\u0119 nie da rady zabli\u017ani\u0107 a rozwi\u0105zania nie ma. Filia niemieckiego biura projektowego wyra\u017anie taki rozcz\u0142onkowany system opracowa\u0142a na zlecenie Urz\u0119du Marsza\u0142kowskiego, przy wsp\u00f3\u0142pracy gmin podhala\u0144skich i on podzieli\u0142 jedyn\u0105 s\u0142uszno\u015b\u0107 tak\u0105. Wi\u0119c my j\u0105 wyznajemy i stosujemy!\u201d.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-6738\" src=\"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/wp-content\/uploads\/2012\/09\/100_0312-300x225.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"225\" \/><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-size: small\">G\u00f3rale chc\u0105 ruchu rozproszonego, z pewnymi wobec projektu niemieckiej firmy poprawkami. Zwracaj\u0105 przy tym uwag\u0119 na aspekty krajobrazowe i dotycz\u0105ce \u015brodowiska przyrodniczego, co w \u201enaturalny\u201d spos\u00f3b pomija inwestor. Pisa\u0142 o tym na \u0142amach <em>Bezjarzmowia.info.ke<\/em> <strong>Stanis\u0142aw Stasica-Staszel<\/strong>. Ale ruch rozproszony to znacznie wi\u0119ksze koszta. Dlatego drogowcy upieraj\u0105 si\u0119 przy ta\u0144szym (dla nich) rozwi\u0105zaniu pierwotnym \u2013 poszerzaniu dotychczasowej nitki szosy. Jedynym <em>novum<\/em> sta\u0142y si\u0119 informacje dla podr\u00f3\u017cnych: \u201eIlu ludzi mo\u017ce wch\u0142on\u0105\u0107 Zakopane? (&#8230;). Z\u0142ote s\u0142owa wdzi\u0119czno\u015bci pod Urz\u0105d Marsza\u0142kowski, \u017ce poszli na opracowanie informacji. I oni tak\u0105 informacj\u0119 podaj\u0105. &lt;Jedziesz i je\u015bli chcesz sta\u0107 w korku do Zakopanego, bo jedziesz 2 godziny, a jak odjedziesz od Chab\u00f3wki przez Czarny Dunajec-Chocho\u0142\u00f3w to zajedziesz nie za 2 godziny, tylko zajedziesz za godzin\u0119! Wybieraj, droga r\u00f3wnie\u017c dobra!&gt; Ta informacja ju\u017c daje du\u017co. Udoskonali\u0107 j\u0105 i uzyskamy popraw\u0119!\u201d. Tyle w\u00f3jt Szaflar. Korekta stanu obecnego nie zast\u0105pi jednak nowych dr\u00f3g, kt\u00f3re Stasica-Staszel proponuje poprowadzi\u0107 poprzez wyludnione nieu\u017cytki, licz\u0105c, i\u017c nie odstaniemy od \u015bwiatowych standard\u00f3w cho\u0107 pod jednym wzgl\u0119dem &#8211; doko\u0142a nowych pasemek asfaltu w miejsce ugor\u00f3w pojawi si\u0119 \u017cycie: nowe domy, us\u0142ugi, infrastruktura&#8230; <strong>(cdn.)<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: right\"><span style=\"font-size: medium\"><strong>Krzysztof Danilewicz<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: right\" align=\"right\"><span style=\"font-size: medium\"><strong>Iwona Jankowska<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: right\"><span style=\"font-size: medium\"><strong>Lech L. Przychodzki<\/strong><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 W\u015br\u00f3d legend regionu, opracowanych literacko i udost\u0119pnionych czytelnikom przez W\u0142adys\u0142awa Orkana i<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"colormag_page_layout":"default_layout","footnotes":""},"categories":[143],"tags":[],"class_list":["post-6734","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-inne"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v25.1 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Ziemia anio\u0142owa \u2013 \u201e...\u017ceby\u015bmy mo\u017ce tak zm\u0105drzeli\u201d - SI\u0118 MY\u015aLI<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"de_DE\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Ziemia anio\u0142owa \u2013 \u201e...\u017ceby\u015bmy mo\u017ce tak zm\u0105drzeli\u201d - SI\u0118 MY\u015aLI\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 W\u015br\u00f3d legend regionu, opracowanych literacko i udost\u0119pnionych czytelnikom przez W\u0142adys\u0142awa Orkana i\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"SI\u0118 MY\u015aLI\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2012-09-28T14:16:03+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2013-11-02T20:18:29+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/wp-content\/uploads\/2012\/09\/100_0201-300x225.jpg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Verfasst von\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Gesch\u00e4tzte Lesezeit\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"16\u00a0Minuten\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/#\/schema\/person\/048295918d7858e90e57d1a2c2b5da74\"},\"headline\":\"Ziemia anio\u0142owa \u2013 \u201e&#8230;\u017ceby\u015bmy mo\u017ce tak zm\u0105drzeli\u201d\",\"datePublished\":\"2012-09-28T14:16:03+00:00\",\"dateModified\":\"2013-11-02T20:18:29+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/\"},\"wordCount\":3251,\"commentCount\":2,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/wp-content\/uploads\/2012\/09\/100_0201-300x225.jpg\",\"articleSection\":[\"Inne\"],\"inLanguage\":\"de\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/\",\"url\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/\",\"name\":\"Ziemia anio\u0142owa \u2013 \u201e...\u017ceby\u015bmy mo\u017ce tak zm\u0105drzeli\u201d - SI\u0118 MY\u015aLI\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/wp-content\/uploads\/2012\/09\/100_0201-300x225.jpg\",\"datePublished\":\"2012-09-28T14:16:03+00:00\",\"dateModified\":\"2013-11-02T20:18:29+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"de\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[[\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/\"]]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"de\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/#primaryimage\",\"url\":\"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/wp-content\/uploads\/2012\/09\/100_0201-300x225.jpg\",\"contentUrl\":\"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/wp-content\/uploads\/2012\/09\/100_0201-300x225.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Ziemia anio\u0142owa \u2013 \u201e&#8230;\u017ceby\u015bmy mo\u017ce tak zm\u0105drzeli\u201d\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/#website\",\"url\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/\",\"name\":\"SI\u0118 MY\u015aLI\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"de\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/#organization\",\"name\":\"SI\u0118 MY\u015aLI\",\"url\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"de\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/99.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/99.png\",\"width\":270,\"height\":204,\"caption\":\"SI\u0118 MY\u015aLI\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/#\/schema\/person\/048295918d7858e90e57d1a2c2b5da74\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"de\",\"@id\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/9acf729117e1cff813c07ba085b25a76702049ffb5efe3425388cd1a019577de?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/9acf729117e1cff813c07ba085b25a76702049ffb5efe3425388cd1a019577de?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"admin\"},\"url\":\"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/author\/admin\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Ziemia anio\u0142owa \u2013 \u201e...\u017ceby\u015bmy mo\u017ce tak zm\u0105drzeli\u201d - SI\u0118 MY\u015aLI","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/","og_locale":"de_DE","og_type":"article","og_title":"Ziemia anio\u0142owa \u2013 \u201e...\u017ceby\u015bmy mo\u017ce tak zm\u0105drzeli\u201d - SI\u0118 MY\u015aLI","og_description":"\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 W\u015br\u00f3d legend regionu, opracowanych literacko i udost\u0119pnionych czytelnikom przez W\u0142adys\u0142awa Orkana i","og_url":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/","og_site_name":"SI\u0118 MY\u015aLI","article_published_time":"2012-09-28T14:16:03+00:00","article_modified_time":"2013-11-02T20:18:29+00:00","og_image":[{"url":"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/wp-content\/uploads\/2012\/09\/100_0201-300x225.jpg","type":"","width":"","height":""}],"author":"admin","twitter_misc":{"Verfasst von":"admin","Gesch\u00e4tzte Lesezeit":"16\u00a0Minuten"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/#\/schema\/person\/048295918d7858e90e57d1a2c2b5da74"},"headline":"Ziemia anio\u0142owa \u2013 \u201e&#8230;\u017ceby\u015bmy mo\u017ce tak zm\u0105drzeli\u201d","datePublished":"2012-09-28T14:16:03+00:00","dateModified":"2013-11-02T20:18:29+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/"},"wordCount":3251,"commentCount":2,"publisher":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/wp-content\/uploads\/2012\/09\/100_0201-300x225.jpg","articleSection":["Inne"],"inLanguage":"de","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/","url":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/","name":"Ziemia anio\u0142owa \u2013 \u201e...\u017ceby\u015bmy mo\u017ce tak zm\u0105drzeli\u201d - SI\u0118 MY\u015aLI","isPartOf":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/wp-content\/uploads\/2012\/09\/100_0201-300x225.jpg","datePublished":"2012-09-28T14:16:03+00:00","dateModified":"2013-11-02T20:18:29+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/#breadcrumb"},"inLanguage":"de","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":[["https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/"]]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"de","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/#primaryimage","url":"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/wp-content\/uploads\/2012\/09\/100_0201-300x225.jpg","contentUrl":"http:\/\/www.bezjarzmowie.info.ke\/test\/wp-content\/uploads\/2012\/09\/100_0201-300x225.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/ziemia-aniolowa-zebysmy-jeszcze-tak-zmadrzeli\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Ziemia anio\u0142owa \u2013 \u201e&#8230;\u017ceby\u015bmy mo\u017ce tak zm\u0105drzeli\u201d"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/#website","url":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/","name":"SI\u0118 MY\u015aLI","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"de"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/#organization","name":"SI\u0118 MY\u015aLI","url":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"de","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/siemysli-ke.info\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/99.png","contentUrl":"https:\/\/siemysli-ke.info\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/99.png","width":270,"height":204,"caption":"SI\u0118 MY\u015aLI"},"image":{"@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/#\/schema\/person\/048295918d7858e90e57d1a2c2b5da74","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"de","@id":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/9acf729117e1cff813c07ba085b25a76702049ffb5efe3425388cd1a019577de?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/9acf729117e1cff813c07ba085b25a76702049ffb5efe3425388cd1a019577de?s=96&d=mm&r=g","caption":"admin"},"url":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/author\/admin\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6734","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6734"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6734\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6734"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6734"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/siemysli-ke.info\/de\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6734"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}