<\/p>\n
Polska polityka zagraniczna by\u0142a przez kilkana\u015bcie lat po 1989 roku przedmiotem szerokiego consensusu <\/em>w opinii publicznej i w klasie politycznej. Wsp\u00f3lne by\u0142y zasadnicze cele: przyj\u0119cie do NATO, przyst\u0105pienie do Unii Europejskiej, uprzywilejowane stosunki strategiczne z USA, dobre relacje z s\u0105siadami, w tym szczeg\u00f3lnie z Ukrain\u0105.<\/span><\/p>\n Sprzyja\u0142a temu wzgl\u0119dnie niewielka rotacja na stanowisku szefa polskiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych. W okresie od nominacji 13.IX.1989 r. do 25.X. 1993 r. funkcj\u0119 t\u0119 nieprzerwanie pe\u0142ni\u0142 Wielkopolanin Krzysztof Skubiszewski, uczony co prawda oficjalnie bezpartyjny, ale w postawach \u017cyciowych i ideologicznych \u2013 zbli\u017cony bardzo do Tadeusza Mazowieckiego, czyli pozostaj\u0105cy na styku liberalizmu i spo\u0142ecznej doktryny Ko\u015bcio\u0142a.<\/span><\/p>\n <\/span><\/p>\n K. Skubiszewski zaproszony do udzia\u0142u w rz\u0105dzie Mazowieckiego sprawowa\u0142 swoj\u0105 funkcj\u0119 w kolejnych gabinetach: J. K. Bieleckiego, J. Olszewskiego (znalaz\u0142 si\u0119 jednak r\u00f3wnie\u017c na tzw. li\u015bcie Macierewicza), I ekipie Waldemara Pawlaka i rz\u0105dzie Hanny Suchockiej. (W II rz\u0105dzie W. Pawlaka pracami MSZ kierowa\u0142 Andrzej Olechowski).<\/span><\/p>\n Kolejnym, typowym ju\u017c w polskich warunkach libera\u0142em u steru MSZ by\u0142 Bronis\u0142aw Geremek, kt\u00f3ry w rz\u0105dzie premiera Buzka piastowa\u0142 t\u0119 tek\u0119 od pa\u017adziernika roku 1997 do pa\u017adziernika roku 2001. Ten ju\u017c bezpo\u015brednio zaanga\u017cowany by\u0142 w prace Unii Demokratycznej i Unii Wolno\u015bci, pe\u0142ni\u0105c nawet funkcj\u0119 jej przewodnicz\u0105cego.<\/span><\/p>\n Ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 liberalnego pojmowania polityki kolejnych rz\u0105d\u00f3w RP wobec zagranicy by\u0142a z pewno\u015bci\u0105 dobrze widziana przez polityk\u00f3w Zachodu. Zmiana opcji prezydenckich (po L. Wa\u0142\u0119sie \u2013 A. Kwa\u015bniewski) \u2013 jak si\u0119 okaza\u0142o – nie specjalnie wp\u0142yn\u0119\u0142a na priorytety Warszawy wobec nowych uwarunkowa\u0144.<\/span><\/p>\n Czym jest polityka zagraniczna? Zazwyczaj uwa\u017ca si\u0119 ni\u0105 dzia\u0142ania, jakie dane pa\u0144stwo podejmuje do realizacji swoich cel\u00f3w. G\u0142\u00f3wnym celem jest ochrona, bezpiecze\u0144stwo pa\u0144stwa i jego interes\u00f3w. Polityka zagraniczna jest okre\u015blona przez ustr\u00f3j wewn\u0119trzny, interesy, potencja\u0142 gospodarczy, militarny oraz przez warunki zewn\u0119trzne. Przyj\u0119te zadania realizuj\u0105 ministrowie spraw zagranicznych, ambasadorzy, attaches<\/em>. Wa\u017cne w polityce zagranicznej s\u0105 wyznaczniki i cele. Wyznaczniki to przes\u0142anki powoduj\u0105ce okre\u015blony skutek. Mo\u017cna je podzieli\u0107 na:<\/span><\/p>\n \u00a0<\/span><\/p>\n – wewn\u0119trzne (interesy wewn\u0119trzne pa\u0144stwa);<\/span><\/p>\n – mi\u0119dzynarodowe;<\/span><\/p>\n – obiektywne (istniej\u0105ce niezale\u017cnie od stanu dzia\u0142alno\u015bci).<\/span><\/p>\n Poprzez polityk\u0119 zagraniczn\u0105 pa\u0144stwo realizuje te\u017c swoje g\u0142\u00f3wne interesy:<\/span><\/p>\n \u00a0<\/span><\/p>\n – egzystencjalne \u2013 bezpiecze\u0144stwo narodowe, trwa\u0142o\u015b\u0107 i ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 istnienia ka\u017cdego bytu pa\u0144stwowego;<\/span><\/p>\n – koegzystencjalne \u2013 obejmuj\u0105ce zagadnienia suwerenno\u015bci i wsp\u00f3\u0142pracy w r\u00f3\u017cnych dziedzinach mi\u0119dzynarodowych;<\/span><\/p>\n – funkcjonalne.<\/span><\/p>\n Polityka mi\u0119dzynarodowa zajmuje si\u0119 g\u0142\u00f3wnie pi\u0119cioma wachlarzami zagadnie\u0144:<\/span><\/p>\n \u00a0<\/span><\/p>\n 1. bezpiecze\u0144stwem pa\u0144stwa, a wi\u0119c sojuszami obronnymi;<\/span><\/p>\n 2. wp\u0142ywaniem na polityk\u0119 europejsk\u0105 lub \u015bwiatow\u0105 w my\u015bl naszych tradycyjnych warto\u015bci i interesu Polski;<\/span><\/p>\n 3. wzmacnianiem presti\u017cu pa\u0144stwa, czyli dzia\u0142alno\u015bci\u0105 mi\u0119dzynarodow\u0105, uczestnictwem w misjach pokojowych, planach itp.;<\/span><\/p>\n 4. wspomaganiem polskiej ekspansji gospodarczej, kulturalnej;<\/span><\/p>\n 5. dzia\u0142aniami w interesie Polak\u00f3w, przebywaj\u0105cych za granic\u0105 i wykorzystaniem ich ku po\u017cytkowi wsp\u00f3lnej wszystkim Polakom Ojczyzny. Dotyczy to tak obywateli RP, jak wszystkich, kt\u00f3rzy przyznaj\u0105 si\u0119 do polskich korzeni swego pochodzenia.<\/span><\/p>\n Tak jak ka\u017cda dzia\u0142alno\u015b\u0107 polityczna, r\u00f3wnie\u017c polityka zagraniczna jest kwesti\u0105 praktyki, w kt\u00f3rej nie ma \u017cadnych dogmat\u00f3w. Obowi\u0105zuj\u0105 wszystkie zasady etyczne, ale nie ma \u017cadnych niepodwa\u017calnych zasad, dotycz\u0105cych sposob\u00f3w dzia\u0142ania. W zwi\u0105zku z tym ka\u017cdy polityk musi wywa\u017cy\u0107 praktycznie, co op\u0142aca si\u0119 robi\u0107, a co nie. Podstawowym celem polityki zagranicznej RP powinno by\u0107, tak jak w przypadku innych dziedzin polityki, realizowanie interesu Polski i Polak\u00f3w. To jest podstawa wszelkiego dzia\u0142ania. Tak wi\u0119c polityka zagraniczna jest ramieniem polityki polskiej do realizowania interes\u00f3w poza granicami kraju.<\/span><\/p>\n Podstawowe cele polityki zagranicznej wynikaj\u0105ce z racji stanu RP, zak\u0142adaj\u0105cej d\u0105\u017cenie do zapewnienia bezpiecze\u0144stwa zewn\u0119trznego i wewn\u0119trznej stabilno\u015bci pa\u0144stwa, jego harmonijnego rozwoju gospodarczego i spo\u0142ecznego, oraz umacnianie pozycji RP na arenie mi\u0119dzynarodowej, mo\u017cna sprowadzi\u0107 po roku 1989 do nast\u0119puj\u0105cych:<\/span><\/p>\n \u2022 d\u0105\u017cenie do integracji z zachodnimi strukturami bezpiecze\u0144stwa i wsp\u00f3\u0142pracy gospodarczej<\/span><\/p>\n \u2022 d\u0105\u017cenie do umacniania pozycji Polski w regionie i wynikaj\u0105cy st\u0105d czynny udzia\u0142 w istniej\u0105cych strukturach wsp\u00f3\u0142pracy regionalnej<\/span><\/p>\n \u2022 utrzymywanie i rozwijanie wszechstronnych stosunk\u00f3w i wzajemnie korzystnej wsp\u00f3\u0142pracy ze wszystkimi s\u0105siadami RP<\/span><\/p>\n Nadrz\u0119dnym za\u015b celem polskiej polityki zagranicznej, determinuj\u0105cym pozosta\u0142e, jest takie ukszta\u0142towanie \u015brodowiska mi\u0119dzynarodowego – szczeg\u00f3lnie w najbli\u017cszym otoczeniu Polski – aby zapewni\u0107 krajowi trwa\u0142e bezpiecze\u0144stwo oraz zr\u00f3wnowa\u017cony i sta\u0142y rozw\u00f3j gospodarczy, kulturalny oraz spo\u0142eczny.<\/span><\/p>\n Priorytety polskiej polityki zagranicznej, ukszta\u0142towane na pocz\u0105tku lat 90. XX w., konsekwentnie realizowane przez kolejne ekipy rz\u0105dowe, co w naszym kraju rzadkie – ciesz\u0105 si\u0119 niezwyk\u0142ym poparciem polskiego spo\u0142ecze\u0144stwa. Najprawdopodobniej z tego w\u0142a\u015bnie wzgl\u0119du – nie stawa\u0142y si\u0119 obiektem przetarg\u00f3w poszczeg\u00f3lnych opcji politycznych.<\/span><\/p>\n Jedyny powa\u017cny sp\u00f3r, jaki mia\u0142 miejsce, wydarzy\u0142 si\u0119 za czas\u00f3w rz\u0105du Jana Olszewskiego.<\/span><\/p>\n 22. maja 1992 premier sprzeciwi\u0142 si\u0119 bowiem podpisaniu klauzuli polsko-rosyjskiego traktatu o przyja\u017ani i dobros\u0105siedzkiej wsp\u00f3\u0142pracy. Przekazywa\u0142a ona bazy, opuszczone przez wojska rosyjskie stacjonuj\u0105ce wci\u0105\u017c w Polsce, mimo upadku ZSRR, w r\u0119ce mi\u0119dzynarodowych sp\u00f3\u0142ek polsko-rosyjskich. Zapis \u00f3w wprowadzono do traktatu na osobist\u0105 pro\u015bb\u0119 prezydenta RP, Lecha Wa\u0142\u0119sy. Wobec podpisania umowy przez MSZ przy jednoznacznym sprzeciwie premiera, dosz\u0142o do otwartego konfliktu pomi\u0119dzy Janem Olszewskim a prezydentem Lechem Wa\u0142\u0119s\u0105 i ministrem spraw zagranicznych Krzysztofem Skubiszewskim. By za wszelk\u0105 cen\u0119 nie dopu\u015bci\u0107 do podpisania porozumienia, premier przekaza\u0142 sprzeciw rz\u0105du, wysy\u0142aj\u0105c do Moskwy depesz\u0119 szyfrow\u0105, bezpo\u015brednio na r\u0119ce Lecha Wa\u0142\u0119sy.<\/span><\/p>\n Nazajutrz po powrocie z Moskwy prezydent zg\u0142osi\u0142 wniosek o odwo\u0142anie gabinetu Olszewskiego, a nieca\u0142e dwa tygodnie p\u00f3\u017aniej rz\u0105d zosta\u0142 faktycznie odwo\u0142any w nocnym g\u0142osowaniu z 4. na 5. czerwca 1992. W zamian za lojalno\u015b\u0107 wobec Lecha Wa\u0142\u0119sy – MSZ pozosta\u0142 w r\u0119kach Krzysztofa Skubiszewskiego.<\/span><\/p>\n Odzyskanie pe\u0142nej niepodleg\u0142o\u015bci przeorientowa\u0142o polityk\u0119 zagraniczn\u0105 Warszawy. Podporz\u0105dkowana by\u0142a ona dotychczas interesom kierowanego z Moskwy obozu pa\u0144stw socjalistycznych \u2013 tak militarnie (Uk\u0142ad o Przyja\u017ani, Wsp\u00f3\u0142pracy i Pomocy Wzajemnej, zwany popularnie Uk\u0142adem Warszawskim), jak gospodarczo (RWPG \u2013 Rada Wzajemnej Pomocy Gospodarczej).<\/span><\/p>\n Pierwszy powsta\u0142 14.05.1955 r. w Warszawie z my\u015bl a o 30 latach istnienia, lecz 26.04.1985 przed\u0142u\u017cono go na kolejne lat 20. Dopiero upadek bloku sowieckiego sk\u0142oni\u0142 Kreml do rozwi\u0105zania Uk\u0142adu Warszawskiego z dniem 1.07.1991 r.<\/span><\/p>\n RWPG powsta\u0142a wcze\u015bniej, bo 25.01.1945 r., za\u015b rozwi\u0105zano j\u0105 28.06. roku 1991.<\/span><\/p>\n Wszystkie rz\u0105dy polskie po 1944 r., zw\u0142aszcza za\u015b po roku 1948, ze wzgl\u0119du na nowe, zaistnia\u0142e po II wojnie \u015bwiatowej realia, zmuszone by\u0142y uznawa\u0107 prymat polityki wschodniej, co powodowa\u0142o nie tylko izolacj\u0119 polityczn\u0105 Warszawy \u2013 zimna wojna, \u017celazna kurtyna \u2013 ale r\u00f3wnie\u017c zacofanie technologiczne, co w bezpo\u015bredni spos\u00f3b przek\u0142ada\u0142o si\u0119 na s\u0142abe post\u0119py ekonomiczne. Wytwarzane w PRL produkty tylko w kilku dziedzinach by\u0142y realn\u0105 konkurencj\u0105 dla Zachodu (samoloty rolnicze i \u0142\u0105cznikowe, szybowce, ci\u0105gniki, statki, lekarstwa).<\/span><\/p>\n W pozosta\u0142ych liczy\u0107 mogli\u015bmy na eksport i wymian\u0119 my\u015bli technicznej tylko z pa\u0144stwami RWPG. Lata 80. XX w. jedynie pog\u0142\u0119bi\u0142y istniej\u0105cy stan rzeczy, gdy\u017c ca\u0142y ob\u00f3z socjalistyczny prze\u017cywa\u0142 g\u0142\u0119boki kryzys.<\/span><\/p>\n Zerwanie z dotychczasowym kierunkiem polityki zagranicznej nie by\u0142o wcale \u0142atwe. Istnia\u0142 ca\u0142y szereg mi\u0119dzynarodowych um\u00f3w, jakie trzeba by\u0142o albo renegocjowa\u0107 albo zerwa\u0107. Brak by\u0142o przygotowanych (nawet pod wzgl\u0119dem znajomo\u015bci angielskiego, niemieckiego czy francuskiego) kadr dyplomatycznych i wiedzy na temat pa\u0144stw zachodnich, gdy\u017c od ko\u0144ca II wojny obowi\u0105zywa\u0142 w polskiej dyplomacji g\u0142\u00f3wnie j\u0119zyk rosyjski i przyswajanie wiedzy o realiach wschodu i \u015brodka Europy.<\/span><\/p>\n Podobnie jak reformy Balcerowicza, reorientacja polityki zewn\u0119trznej RP dokonywa\u0142a si\u0119 \u201ew biegu\u201d, co jednak nie os\u0142abi\u0142o ani jej tempa, ani spo\u0142ecznego poparcia, kt\u00f3remu sprzyja\u0142o stanowisko Ko\u015bcio\u0142a katolickiego.<\/span><\/p>\n Praktycznie o sukcesie zmiany kierunku polityki zewn\u0119trznej zadecydowa\u0142y pierwsze 3-4 lata rz\u0105d\u00f3w postsolidarno\u015bciowych, czyli okres kierowania MSZ przez Krzysztofa Skubiszewskiego.<\/span><\/p>\n Po 1989 r. Polska uczyni\u0142a podstaw\u0105 swej polityki zagranicznej wi\u0105zanie kraju z Zachodem i jego strukturami integracyjnymi. Cz\u0142onkostwo w Unii Europejskiej i NATO zaliczone zosta\u0142o do \u201estrategicznych cel\u00f3w\u201d polskiej dyplomacji. Do podstawowych zada\u0144 stoj\u0105cych przed polska polityk\u0105 zagraniczn\u0105 min. Skubiszewski zaliczy\u0142:<\/span><\/p>\n \u2022 dzia\u0142anie na rzecz wzmacniania gospodarczej i kulturalnej pozycji kraju w regionie, Europie i \u015bwiecie;<\/span><\/p>\n \u2022 dalszy aktywny udzia\u0142 w strukturach regionalnych, kt\u00f3rych cz\u0142onkiem jest Polska;<\/span><\/p>\n \u2022 utrzymywanie wysokiej dynamiki stosunk\u00f3w z g\u0142\u00f3wnymi polskim partnerami: USA, Niemcami, Francj\u0105 i Wielk\u0105 Brytani\u0105;<\/span><\/p>\n \u2022 dalszy rozw\u00f3j stosunk\u00f3w politycznych, gospodarczych, kulturalnych i mi\u0119dzyludzkich ze wszystkimi s\u0105siadami Polski;<\/span><\/p>\n \u2022 sprawny przebieg negocjacji z UE i NATO.<\/span><\/p>\n Racja stanu RP wyznacza wizj\u0119 polskiego miejsca w Europie. MSZ stara\u0142 si\u0119 wp\u0142ywa\u0107 na now\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107 europejsk\u0105, a jednocze\u015bnie politycy byli \u015bwiadomi faktu, \u017ce skuteczno\u015b\u0107 tej wizji zale\u017cy od skoordynowania naszej koncepcji z ow\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105. Polska po roku 1989 chcia\u0142a r\u00f3wnie\u017c wnosi\u0107 wk\u0142ad w bezpiecze\u0144stwo i stabilno\u015b\u0107 ca\u0142ego kontynentu. Jednocze\u015bnie odci\u0119to si\u0119 niebezpiecznie od interes\u00f3w na Wschodzie, tym samym skazuj\u0105c na kl\u0119sk\u0119 pierwszego prezydenta Bia\u0142orusi \u2013 Stanis\u0142awa Szuszkiewicza, kt\u00f3ry bardzo na poparcie Warszawy liczy\u0142. Firmy z Francji czy Niemiec inwestuj\u0105 na Bia\u0142orusi bez \u017cadnego wstydu i czerpi\u0105 z tego spore zyski. Polityczna nagonka na Alaksandra \u0141ukaszenk\u0119 nie przeszkadza potentatom UE wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z nim gospodarczo. Polskim \u201eor\u0142om polityki\u201d – przeszkadza\u0142a i nadal jest nie do przyj\u0119cia. Nasze wycofanie si\u0119 pozwala innym na zbijanie w\u0142asnego kapita\u0142u. Nie tylko gospodarczego, politycznego tak\u017ce.<\/span><\/p>\n Bezpiecze\u0144stwo stara si\u0119 Polska zapewni\u0107 sobie zar\u00f3wno poprzez wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z innymi pa\u0144stwami, jak i uczestnictwo w mi\u0119dzynarodowych strukturach, przede wszystkim NATO, lecz tak\u017ce w Unii Europejskiej oraz poprzez podejmowanie krok\u00f3w na rzecz umacniania i zwi\u0119kszenie operatywno\u015bci dzia\u0142ania struktur paneuropejskich. Historyczne do\u015bwiadczenia nieodparcie przekonuj\u0105, \u017ce polska polityka zagraniczna musi wykazywa\u0107 du\u017c\u0105 wra\u017cliwo\u015b\u0107 na geostrategiczne aspekty wsp\u00f3\u0142zale\u017cno\u015bci mi\u0119dzy naszym krajem i \u015brodowiskiem mi\u0119dzynarodowym. D\u0105\u017c\u0105c do zapewnienia sobie bezpiecze\u0144stwa i mo\u017cliwo\u015bci rozwoju – RP musi nieustannie zabiega\u0107 o to, aby dotychczasowe jednostronne zale\u017cno\u015bci zosta\u0142y przekszta\u0142cone w partnerskie wsp\u00f3\u0142dzia\u0142anie z innymi pa\u0144stwami.<\/strong><\/span><\/p>\n W polityce zagranicznej polski, obok cz\u0142onkostwa w NATO i UE, priorytetowe miejsce zajmuje polityka regionalna, stosunki z najbli\u017cszymi s\u0105siadami i udzia\u0142 w strukturach wielostronnej wsp\u00f3\u0142pracy w regionie.<\/span><\/p>\n Sytuacja geopolityczna RP po rozpadzie bloku sowieckiego jest korzystna; mo\u017cna nawet stwierdzi\u0107, \u017ce nigdy dot\u0105d nie by\u0142a taka dogodna. Polska ma obecnie wszystkie szanse i wiele z nich ju\u017c wykorzysta\u0142a, u\u0142o\u017cenia sobie dobros\u0105siedzkich stosunk\u00f3w, opartych na wzajemnych korzy\u015bciach ze wszystkimi s\u0105siadami, w tym r\u00f3wnie\u017c z tymi, kt\u00f3rych blisko\u015b\u0107 przysparza\u0142a dot\u0105d wielu nieszcz\u0119\u015b\u0107. Stabilno\u015b\u0107 za\u015b najbli\u017cszego otoczenia RP traktowana jest w polityce zagranicznej jako niezb\u0119dna gwarancja realizacji interes\u00f3w bezpiecze\u0144stwa pa\u0144stwa.<\/span><\/p>\n Pierwszym krokiem na drodze jej osi\u0105gni\u0119cia by\u0142o zawarcie ze wszystkimi pa\u0144stwami s\u0105siedzkimi traktat\u00f3w przyjaznej wsp\u00f3\u0142pracy i dobrym s\u0105siedztwie. O to dba\u0142 tak rz\u0105d Tadeusza Mazowieckiego, jak ekipy wszystkich jego nast\u0119pc\u00f3w. Potwierdzono w nich zasad\u0119 nienaruszalno\u015bci granic, zagwarantowano ochron\u0119 praw mniejszo\u015bci i odrzucono wszelkie roszczenia terytorialne.<\/span><\/p>\n Obarczone do\u015bwiadczeniami historii stosunki polsko-niemieckie nabra\u0142y cech rutynowych, sta\u0142y si\u0119 opartymi na wsp\u00f3lnych interesach i korzy\u015bciach stosunkami dw\u00f3ch s\u0105siaduj\u0105cych ze sob\u0105 pa\u0144stw. Polska w pe\u0142ni doceni\u0142a warto\u015b\u0107 poparcia Niemiec dla jej aspiracji integracyjnych. Zainteresowana jej dalszym rozwojem wsp\u00f3\u0142pracy gospodarczej, kulturalnej, transgranicznej i wzmacnianiem stosunk\u00f3w mi\u0119dzyludzkich. Zainteresowana jest tak\u017ce kontynuowaniem dotychczasowej wsp\u00f3\u0142pracy w ramach Tr\u00f3jk\u0105ta Weimarskiego, stanowi\u0105cego forum wsp\u00f3\u0142pracy polsko-francusko-niemieckiej, rozszerzeniem jej i wzbogaceniem o nowe formy i elementy, jak r\u00f3wnie\u017c zdynamizowaniem jej dotychczasowego funkcjonowania. Po\u017cyteczne by\u0142oby, aby tematyka wsp\u00f3\u0142pracy zosta\u0142a rozszerzona o kwestie bezpiecze\u0144stwa europejskiego, integracji europejskiej i sytuacji za wschodni\u0105 granic\u0105 Polski. Du\u017c\u0105 wag\u0119 polska polityka zagraniczna przywi\u0105zuje do dobrych stosunk\u00f3w z Rosj\u0105. Wraz z przyst\u0105pieniem Polski do NATO i UE stosunki te zyska\u0142y now\u0105 dynamik\u0119 i tre\u015b\u0107, wzbogaci\u0142y si\u0119 o nowe dziedziny wsp\u00f3\u0142pracy, przede wszystkim gospodarczej, cho\u0107 tak\u017ce kulturalnej, naukowej i mi\u0119dzyludzkiej. Wa\u017cnym elementem stosunk\u00f3w Polski z Rosj\u0105 jest bezpo\u015brednia wsp\u00f3\u0142praca z poszczeg\u00f3lnymi republikami i jednostkami administracyjnymi, a zw\u0142aszcza z Obwodem Kaliningradzkim.<\/span><\/p>\n W\u015br\u00f3d wspomnianych wcze\u015bniej priorytet\u00f3w polskiej polityki zagranicznej wa\u017cne miejsce zajmuje rozw\u00f3j wsp\u00f3\u0142pracy regionalnej w ramach powsta\u0142ych w pocz\u0105tkach lat 90. XX w. struktur tzw. nowego regionalizmu (Rada Pa\u0144stw Morza Ba\u0142tyckiego, Inicjatywa \u015arodkowoeuropejska, CEFTA). Wsp\u00f3\u0142prac\u0119 t\u0119 Polska traktuje jako drog\u0119, wiod\u0105c\u0105 do prze\u0142amywania dotychczasowych podzia\u0142\u00f3w, istniej\u0105cych stereotyp\u00f3w, kszta\u0142towania stabilnego i bezpiecznego \u015brodowiska regionalnego, tworzenia nowych powi\u0105za\u0144 we wszystkich sferach \u017cycia pa\u0144stwowego, a tak\u017ce jako czynnik u\u0142atwiaj\u0105cy przysz\u0142\u0105 integracj\u0119 w ramach szerszych struktur, do kt\u00f3rych RP aspiruje. Du\u017ce znaczenie przywi\u0105zuje do takich dziedzin wsp\u00f3\u0142pracy regionalnej jak rozbudowa infrastruktury, wsp\u00f3\u0142praca w dziedzinie telekomunikacji, ochrony \u015brodowiska, turystyki, ale tak\u017ce w dziedzinie tzw. nowych zagro\u017ce\u0144 jak zorganizowana przest\u0119pczo\u015b\u0107 mi\u0119dzynarodowa, zapobieganie katastrofom ekologicznym, przemyt narkotyk\u00f3w, itp. Szczeg\u00f3lne miejsce w tych zamierzeniach odgrywa wsp\u00f3\u0142praca w ramach Rady Pa\u0144stw Morza Ba\u0142tyckiego.<\/span><\/p>\n Znaczne sukcesy mo\u017cna tez zapisa\u0107 na konto wsp\u00f3\u0142pracy w ramach CEFTA (Central European Free Trade Agreement – \u015arodkowoeuropejskie Porozumienie o Wolnym Handlu). Bilans dotychczasowych osi\u0105gni\u0119\u0107 pozwala stwierdzi\u0107, \u017ce CEFTA sta\u0142a si\u0119 wa\u017cnym instrumentem wsp\u00f3\u0142pracy gospodarczej w Europie \u015arodkowej. O czym m.in. \u015bwiadczy sta\u0142e zwi\u0119kszanie si\u0119 liczby jej cz\u0142onk\u00f3w i ch\u0119\u0107 przyst\u0105pienia wyra\u017cana przez kolejne pa\u0144stwa, jak r\u00f3wnie\u017c poszerzaj\u0105cy si\u0119 zasi\u0119g wsp\u00f3\u0142pracy. Nie oznacza to jednak, \u017ce CEFTA jest ju\u017c konstrukcj\u0105 kompletn\u0105 i niewymagaj\u0105c\u0105 ci\u0105g\u0142ych ulepsze\u0144.[1]<\/a><\/span><\/p>\n Wyrazem uznania dla roli Polski w regionie i w Europie sta\u0142o si\u0119 powierzenie jej przewodnictwa w OBWE w 1998 r., kt\u00f3re skoncentrowa\u0142o si\u0119 na aktywnej dyplomacji prewencyjnej, zapobieganiu konfliktom i szukaniu sposob\u00f3w ich rozwi\u0105zywania, dzia\u0142aniom na rzecz wzmacniania demokratycznych instytucji, poszanowania praw cz\u0142owieka i konsolidacji nowego porz\u0105dku w Europie. Jednocze\u015bnie s\u0142u\u017cy\u0107 ma ono umocnieniu politycznej pozycji i roli odgrywanej przez Polsk\u0119 w polityce europejskiej.<\/span><\/p>\n Omawiaj\u0105c priorytetowe cele polskiej dyplomacji podkre\u015bl\u0119, \u017ce polska polityka zagraniczna nie zamierza si\u0119 ogranicza\u0107 wy\u0142\u0105cznie do problematyki kontynentu europejskiego. Jednym z jej cel\u00f3w jest sta\u0142e zwi\u0119kszenie aktywno\u015bci RP w regionach pozaeuropejskich, aktywne dzia\u0142ania na forum ONZ, Komisji Praw Cz\u0142owieka, a tak\u017ce wzrost zaanga\u017cowania RP w rozwi\u0105zywaniu konflikt\u00f3w regionalnych.<\/span><\/p>\n <\/p>\n Klara Woli\u0144ska<\/strong><\/span><\/p>\n