\u00a0<\/p>\n
Jeszcze z pocz\u0105tkiem roku 1989 \u015brodowiska, zwi\u0105zane z PZPR, nie wyobra\u017ca\u0142y sobie rozwoju sytuacji w Polsce inaczej, ni\u017c jako powolny proces przekszta\u0142cania socjalizmu \u2013 od bardziej totalitarnego ku bardziej humanitarnemu (\u201ez ludzk\u0105 twarz\u0105\u201d, jak to okre\u015bli\u0142 przyw\u00f3dca Praskiej Wiosny<\/em> \u201968 \u2013 Aleksandr Dub\u010dek). Tak czy inaczej \u2013 mia\u0142 to by\u0107 zreformowany socjalizm.<\/span><\/p>\n <\/span><\/p>\n \u201ePrezydium RW PRON w Katowicach po zapoznaniu si\u0119 z tezami Biura Politycznego KC PZPR przyj\u0119\u0142o stanowisko, w kt\u00f3rym stwierdza, \u017ce przewarto\u015bciowanie roli partii w pa\u0144stwie, gospodarce i \u017cyciu narodu jest zasadniczym nakazem tera\u017aniejszo\u015bci.<\/span><\/p>\n Prezydium RW PRON wyra\u017ca nadziej\u0119, \u017ce uchwa\u0142y X Plenum KC PZPR dadz\u0105 pocz\u0105tek procesom tworzenia nowego socjalizmu w Polsce.\u201d[1]<\/a><\/span><\/p>\n Brakowa\u0142o wizji, do czego z wiadomych wzgl\u0119d\u00f3w strona opozycyjna przyzna\u0107 si\u0119 nie mog\u0142a, za\u015b strona rz\u0105dowa pi\u00f3rem J. Urbana tak przedstawia\u0142a sytuacj\u0119 obu elit: \u201eWszystkie figury, kt\u00f3re si\u0119 teraz ruszaj\u0105 w polskiej szopce od Mazowieckiego po Kocio\u0142ka jedno \u0142\u0105czy ze sob\u0105 – je\u017celi pomin\u0105\u0107 polsko\u015b\u0107 i dwuno\u017cno\u015b\u0107 – l\u0119k przed tym, co nadchodzi. Ludzie uczciwi obejmuj\u0105 swoim zaniepokojeniem nie tylko przysz\u0142o\u015b\u0107 w\u0142asnej orientacji politycznej, ale i kraju w ca\u0142o\u015b\u0107\u2026 Maj\u0105c sk\u0142onno\u015bci ekshibicjonistyczne rozchylam p\u0142aszcz, \u017ceby sw\u00f3j strach pokaza\u0107.<\/span><\/p>\n W moim kr\u0119gu politycznym, czyli w obozie zwi\u0105zanym z PZPR osta\u0142 si\u0119 ju\u017c jeden tylko dogmat, r\u00f3wnie\u017c nieprawdziwy. Wierzy si\u0119 ot\u00f3\u017c, \u017ce je\u017celi Polska wykaraska si\u0119 z ostrych trudno\u015bci gospodarczych, zmaleje dynamika politycznej burzy i naporu, pluralizm ustabilizuje si\u0119 i zapanuje harmonia. (\u2026).<\/span><\/p>\n Polsce grozi wi\u0119c wiele r\u00f3\u017cnych rzeczy:<\/span><\/p>\n Rozw\u00f3j demokracji mo\u017ce st\u0119pi\u0107 rzeczywisto\u015b\u0107 i zdecydowanie reform gospodarczych. Konieczno\u015b\u0107 szukania kompromis\u00f3w zniweczy\u0107 mo\u017ce szanse na sukces reform. W rezultacie przerost demokracji i negocjacji zdynamizowa\u0107 mo\u017ce spo\u0142eczn\u0105 niecierpliwo\u015b\u0107, wyrastaj\u0105c\u0105 z nieskuteczno\u015bci reformy gospodarczej i doprowadzi\u0107 do wybuchu niezadowolenia. Przemiany polityczne tak\u017ce od innej strony mog\u0105 pog\u0142\u0119bi\u0107 trudno\u015bci ekonomiczne, mianowicie wykluczaj\u0105c powa\u017cniejsze zasilenie polskiej. (Politycy np. ameryka\u0144scy oceniaj\u0105 – przypomn\u0119 – \u017ce pomagaj\u0105c nam zamro\u017c\u0105 ewolucj\u0119 polityczn\u0105, bo zmniejsz\u0105 dynamiczne oddzia\u0142ywanie na ni\u0105 spo\u0142ecznego niezadowolenia).<\/span><\/p>\n Polska demokracja zanim si\u0119 ukszta\u0142tuje wcze\u015bniej mo\u017ce si\u0119 zdegenerowa\u0107\u00a0\u00a0 i zanarchizowa\u0107, blokuj\u0105c funkcjonowanie pa\u0144stwa. Pojawi\u0105 si\u0119 w\u00f3wczas albo inne ni\u017c dotychczas rozwi\u0105zania autorytarne, albo tylko pozornie inne, czyli te same co wcze\u015bniej, cho\u0107 wyst\u0119puj\u0105ce w nowym kostiumie. Utkni\u0119cie polskiego eksperymentu w \u015blepej uliczce oddzia\u0142a\u0107 mo\u017ce hamuj\u0105co na procesy reform u wszystkich s\u0105siad\u00f3w, co natychmiast uruchomi odpowiednie sprz\u0119\u017cenie zwrotne.<\/span><\/p>\n Wszystkie te czarne projekcje, kt\u00f3rych tu dokonuj\u0119, mieszcz\u0105 si\u0119 jeszcze w obr\u0119bie wzgl\u0119dnie optymistycznego wariantu zdarze\u0144. Zak\u0142adaj\u0105 bowiem dalsze istnienie pa\u0144stwa polskiego, co znaczy, \u017ce jako\u015b to b\u0119dzie.\u201d[2]<\/a><\/span><\/p>\n Trudno oczekiwa\u0107 od Jerzego Urbana kompetencji w ocenie nadci\u0105gaj\u0105cych zjawisk. Jego ocena zdaje si\u0119 by\u0107 podyktowana zaanga\u017cowaniem politycznym po stronie obozu partyjnego, wskazuje jednak na problemy, kt\u00f3re dostrzega\u0107 musieli tak\u017ce przedstawiciele opozycji solidarno\u015bciowej.<\/span><\/p>\n Pomimo obaw, strona rz\u0105dowa przygotowywa\u0142a skwapliwie grunt pod przysz\u0142y \u0142ad spo\u0142eczny jeszcze przed czerwcow\u0105 elekcj\u0105. Kierunek dzia\u0142a\u0144 obejmowa\u0142 m. in. normalizacj\u0119 stosunk\u00f3w mi\u0119dzy pa\u0144stwem a Ko\u015bcio\u0142em katolickim. \u201eW ubieg\u0142ym tygodniu po raz pierwszy czytano w Sejmie projekty ustaw (referowa\u0142 je premier), po\u015bwi\u0119conych stosunkom pa\u0144stwo \u2013 Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki, gwarancjom wolno\u015bci sumienia i wyznania, ubezpieczeniu duchowie\u0144stwa. Projektami zaj\u0119\u0142a si\u0119 specjalna komisja sejmowa i jeszcze w maju znajd\u0105 si\u0119 one na porz\u0105dku obrad plenarnych Sejmu. Nim to si\u0119 jednak sta\u0142o, projektom przyjrza\u0142y si\u0119 dwa gremia \u2013 Biuro Polityczne Partii i Konferencja Episkopatu Polski, \u017cyczliwie oceniaj\u0105c plon wieloletniej pracy przygotowawczej. W ten spos\u00f3b zdaj\u0105 si\u0119 zbli\u017ca\u0107 ku ko\u0144cowi trudne i finezyjne wysi\u0142ki ustawodawcze, zapocz\u0105tkowane w roku 1981, a przyj\u0119te wsp\u00f3lnie przez znawc\u00f3w przedmiotu z obydw\u00f3ch stron: pa\u0144stwa i ko\u015bcio\u0142\u00f3w.\u201d[3]<\/a><\/span><\/p>\n Ze wzgl\u0119du na do\u015bwiadczenie w rz\u0105dzeniu, to chyba komunistyczni oficjele i publicy\u015bci ich gazet lepiej ni\u017c opozycja zdawali sobie spraw\u0119 z niemo\u017cno\u015bci dokonania transformacji w postaci \u201ewielkiego skoku\u201d. Kraj czeka\u0142 d\u0142ugotrwa\u0142y proces przemian, kt\u00f3rych jednymi, najuczciwszymi wyborami, zast\u0105pi\u0107 si\u0119 nie da\u0142o.<\/span><\/p>\n \u00a0Jak zauwa\u017cyli autorzy komentarza w Polityce<\/em>[4]<\/a>, zapowiedziane i wprowadzane zmiany s\u0142u\u017c\u0105 z\u0142amaniu d\u0142ugoletniego systemu rz\u0105d\u00f3w monopartii i przeniesieniu o\u015brodka rzeczywistej w\u0142adzy pa\u0144stwowej z Biura Politycznego KC PZPR do instytucji: Sejm z Senatem \u2013 rz\u0105d \u2013 prezydent.<\/span><\/p>\n Metoda dochodzenia do pe\u0142nej demokracji przez demokracj\u0119 okrojon\u0105 i sterowan\u0105 by\u0142a eksperymentem historycznym, kt\u00f3ry wcale nie musia\u0142 si\u0119 uda\u0107. Ka\u017cda ze stron ponosi\u0142a tu ryzyko, \u017ce nie b\u0119dzie w stanie poprowadzi\u0107 za sob\u0105 swych zwolennik\u00f3w, \u017ce zostanie wymanewrowana przez konkurent\u00f3w i \u017ce ca\u0142a z trudem budowana konstrukcja zacznie si\u0119 chwia\u0107, gdy ekonomiczne problemy zrodz\u0105 spodziewane protesty spo\u0142eczne.<\/span><\/p>\n \u201eOkr\u0105g\u0142y st\u00f3\u0142\u201d da\u0142 \u201ekonstruktywnej opozycji\u201d prawo do wydawania swego dziennika (g\u0142osem opozycji \u201eniekonstruktywnej\u201d pozostawa\u0142o pismo Poza Uk\u0142adem<\/em>, edytowane w niewielkim nak\u0142adzie przez ma\u0142\u017ce\u0144stwo Gwiazd\u00f3w jeszcze przez prawie dwa lata). Ad hoc<\/em> powo\u0142ana zosta\u0142a sp\u00f3\u0142ka Agora<\/em> (m. in. A. Wajda, A. Paszy\u0144ski czy Z. Bujak), kt\u00f3ra wyst\u0105pi\u0142a o zezwolenie do formalnie istniej\u0105cego jeszcze G\u0142\u00f3wnego Urz\u0119du Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk. \u201eOtrzymali\u015bmy je bardzo szybko, poniewa\u017c w tym czasie by\u0142a ju\u017c decyzja polityczna i wiadomo by\u0142o, \u017ce gazeta musi wyj\u015b\u0107 przed wyborami (4.VI.1989).\u201d[5]<\/a><\/span><\/p>\n Pierwszy numer dziennika, z zaprojektowan\u0105 przez Francuz\u00f3w pionow\u0105 winiet\u0105, co mia\u0142o u\u0142atwi\u0107 kioskarzom i czytelnikom rozpoznanie pisma, ukaza\u0142 si\u0119 8. maja 1989 roku.<\/span><\/p>\n Przywo\u0142ywany ju\u017c Ernest Skalski pisa\u0142 w nieca\u0142y miesi\u0105c p\u00f3\u017aniej: \u201ePo raz\u00a0 pierwszy w powojennej historii wybory powiedz\u0105 nam, jakie naprawd\u0119 jest zdanie naszego spo\u0142ecze\u0144stwa. W roku 1946 w\u0142adza sfa\u0142szowa\u0142a referendum; w 1947 – wybory. Potem by\u0142y ju\u017c tylko g\u0142osowania.<\/span><\/p>\n Mo\u017ce tylko w roku 1957, po powrocie Gomu\u0142ki, podano wyniki mniej wi\u0119cej prawdziwe.<\/span><\/p>\n Obecnie, gdy spo\u0142ecze\u0144stwo wypowiada si\u0119 samo, nikt nieupowa\u017cniony nie b\u0119dzie mia\u0142 prawa wypowiada\u0107 si\u0119 w jego imieniu. B\u0119dzie te\u017c doskonale wiadomo, kogo ma naprawd\u0119 za sob\u0105 koalicja rz\u0105dowa nawet maj\u0105c z g\u00f3ry przyznane 65 procent miejsc. Ju\u017c tylko dla tej jednej prawdy warto by\u0142o wybory\u00a0 przeprowadzi\u0107.<\/span><\/p>\n Jednocze\u015bnie Solidarno\u015b\u0107<\/em>, organizuj\u0105c i przeprowadzaj\u0105c skuteczn\u0105 kampani\u0119 wyborcz\u0105, udowodni\u0142a, \u017ce jest wielk\u0105 si\u0142\u0105 spo\u0142eczn\u0105. Jest\u00a0 to wsp\u00f3lne dzie\u0142o tych, kt\u00f3rzy t\u0105 kampani\u0119 organizowali; tych, kt\u00f3rzy j\u0105 na r\u00f3\u017cne sposoby wsparli; tych, kt\u00f3rzy przejawili ni\u0105 zainteresowanie; a tak\u017ce, czy nawet przede wszystkim, tych, kt\u00f3rzy przyszli g\u0142osowa\u0107 na Solidarno\u015b\u0107<\/em>. Ich nagrod\u0105 b\u0119d\u0105 wyniki wybor\u00f3w.\u201d[6]<\/a><\/span><\/p>\n Nie obesz\u0142o si\u0119 bez delikatnych tar\u0107 mi\u0119dzy opozycj\u0105 a stron\u0105 rz\u0105dow\u0105. Strona rz\u0105dowa o\u015bwiadczy\u0142a na forum Pa\u0144stwowej Komisji Wyborczej, \u017ce zamiar Solidarno\u015bci<\/em> zbierania wst\u0119pnych, nieoficjalnych wynik\u00f3w wybor\u00f3w podwa\u017ca zaufanie do komisji licz\u0105cych g\u0142osy.<\/span><\/p>\n W historii wybor\u00f3w w PRL danych takich nikt nie zbiera\u0142 gdy\u017c z wyj\u0105tkiem roku 1947 jedyn\u0105 niewiadom\u0105 by\u0142o, jakiego u\u0142amka procentu zabraknie kandydatowi FJN czy PRON do 100 proc. g\u0142os\u00f3w. Jednak pa\u0144stwowe \u015brodki przekazu ch\u0119tnie publikowa\u0142y \u2013 w \u015blad za zachodni\u0105 pras\u0105 i TV \u2013 nieoficjalne wyniki wybor\u00f3w np. w USA, czy RFN i nikt nie twierdzi\u0142, \u017ce podwa\u017ca to autorytet tamtejszych komisji wyborczych. Informowa\u0142 o tym czytelnik\u00f3w Gazety Wyborczej<\/em> K. Leski.[7]<\/a><\/span><\/p>\n Wyniki wybor\u00f3w nie by\u0142y zaskoczeniem. W pierwszej turze zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 \u201edru\u017cyny Wa\u0142\u0119sy\u201d zdoby\u0142a ponad po\u0142ow\u0119 g\u0142os\u00f3w wa\u017cnych, byli i tacy, kt\u00f3rzy przekroczyli pr\u00f3g 90%. Nikt nie zosta\u0142 wyeliminowany, a tylko w trzech przypadkach kandydaci strony rz\u0105dowej mieli w\u015br\u00f3d wyborc\u00f3w wi\u0119cej zaufania, ni\u017c przedstawiciele opozycji.<\/span><\/p>\n Redaktor naczelny Gazety Wyborczej<\/em>, Adam Michnik, 6. czerwca zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do elektoratu: \u201eDzi\u0119kujemy, kochani. Dzi\u0119kujemy wszystkim, kt\u00f3rzy pomogli \u201eSolidarno\u015bci\u201d w kampanii. To dzi\u0119ki Wam, dziesi\u0105tkom tysi\u0119cy bezimiennych przyjaci\u00f3\u0142 z ka\u017cdego zak\u0105tka Polski, wygrali\u015bmy t\u0119 kampani\u0119 i wybory.\u201d [8]<\/a><\/span><\/p>\n W swym artykule zwr\u00f3ci\u0142 on tak\u017ce uwag\u0119 na fakt, \u017ce po raz pierwszy od 13. grudnia 1981 roku Solidarno\u015b\u0107<\/em> wkroczy\u0142a otwarcie do wszystkich gmin i zak\u0142ad\u00f3w pracy, do wszystkich miast i miasteczek. Ludzie, kt\u00f3rym t\u0142umaczono przez d\u0142ugie lata, \u017ce nie ma sensu upiera\u0107 si\u0119 przy Solidarno\u015bci<\/em> \u2013 mogli wreszcie oceni\u0107 sens i warto\u015b\u0107 swojego uporu.<\/span><\/p>\n W rzeczowym tonie wypowiedzia\u0142 si\u0119 o I turze wybor\u00f3w rzecznik prasowy KC PZPR, red. Bisztyga: \u201e(\u2026) Nie cofniemy si\u0119 z drogi rozwoju demokracji i reform. W \u015bwietle wynik\u00f3w wybor\u00f3w staje problem odpowiedzialno\u015bci za pa\u0144stwo polskie. Kto\u015b za jego stabilno\u015b\u0107 musi odpowiada\u0107. Konsekwencj\u0105 wyniku wybor\u00f3w musi by\u0107 dla opozycji podj\u0119cie wsp\u00f3\u0142odpowiedzialno\u015bci za pa\u0144stwo. Genera\u0142 Wojciech Jaruzelski ju\u017c przed wyborami proponowa\u0142 wielk\u0105 koalicj\u0119.\u201d[9]<\/a><\/span><\/p>\n Partia tak\u017ce nie chcia\u0142a odwrotu od ustale\u0144 \u201eokr\u0105g\u0142ego sto\u0142u\u201d, tym bardziej, i\u017c liczy\u0142a na niewielk\u0105 frekwencj\u0119 w II turze wybor\u00f3w, co przy zdyscyplinowaniu swego elektoratu mog\u0142o jeszcze pokrzy\u017cowa\u0107 plany opozycji. Z\u0142udze\u0144 aparatczyk\u00f3w nie podziela\u0142 A. Michnik: \u201eWyniki pierwszej tury wyborczej do Sejmu i Senatu wytworzy\u0142y w Polsce now\u0105 sytuacj\u0119. Od tej chwili nic ju\u017c nie b\u0119dzie takie jak dawniej. Przed nami otworzy\u0142a si\u0119 szansa, kt\u00f3ra dla wielu musi oznacza\u0107 zagro\u017cenie.<\/span><\/p>\n Polsk\u0105 trzeba rz\u0105dzi\u0107 inaczej. Polacy musz\u0105 inaczej planowa\u0107 swoj\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107, inaczej bowiem dochodzi swych praw niewolnik, a inaczej obywatel. Musimy sta\u0107 si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwem obywatelskim. Wynika z tego poczucie odpowiedzialno\u015bci za pa\u0144stwo. Cz\u0119\u015b\u0107 aparatu w\u0142adzy odpowiedzia\u0142a na wyniki wybor\u00f3w panik\u0105.\u201d[10]<\/a><\/span><\/p>\n Znacznie bardziej umiarkowany by\u0142 jeszcze ton wypowiedzi Jacka Kuronia: \u201e\u2013 Jak po pierwszej turze wybor\u00f3w oceniasz szanse uk\u0142adu wypracowanego przy Okr\u0105g\u0142ym Stole?<\/span><\/p>\n –\u00a0 Ci\u0105gle powtarzam, \u017ce umowa polityczna, za kt\u00f3r\u0105 nie stoj\u0105 realne si\u0142y, warta jest tyle, co papier, na kt\u00f3rym zosta\u0142a napisana. Umowa jest trwa\u0142a, je\u017celi odzwierciedla faktyczny uk\u0142ad si\u0142, bo tylko w\u00f3wczas \u017cadna ze stron nie mo\u017ce jej z\u0142ama\u0107. Warunkiem ustale\u0144 Okr\u0105g\u0142ego Sto\u0142u by\u0142 za\u015b parytet 65 do 35, bo tak oceniali\u015bmy poparcie dw\u00f3ch si\u0142 politycznych, kt\u00f3re t\u0119 umow\u0119 zawar\u0142y.<\/span><\/p>\n – Ale przecie\u017c zdawali\u015bcie sobie spraw\u0119, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa stoi po waszej stronie.<\/span><\/p>\n – Ch\u0119tnie wierz\u0119, ale si\u0142a polityczna to w polskich warunkach nie tylko liczba g\u0142os\u00f3w, nie tylko pewien spos\u00f3b zorganizowania spo\u0142ecze\u0144stwa. Oni maj\u0105 mo\u017ce mniejsze poparcie, ale maj\u0105 pa\u0144stwo, a wi\u0119c wojsko, milicj\u0119, s\u0105dy, administracj\u0119 i \u2013 co nie mniej wa\u017cne \u2013 telewizj\u0119. Kiedy zawierali\u015bmy kontrakt, to wszystko by\u0142o warte 65 procent.\u201d[11]<\/a><\/span><\/p>\n Spo\u0142ecze\u0144stwo poprzez rozk\u0142ad wa\u017cnych g\u0142os\u00f3w w I turze wybor\u00f3w do Zgromadzenia Narodowego i wol\u0119 zmian – wspar\u0142o sygnatariuszy porozumienia \u201eokr\u0105g\u0142ego sto\u0142u\u201d, daj\u0105c stronie rz\u0105dowej dow\u00f3d autentycznego zaanga\u017cowania w proces transformacji, za\u015b ob\u00f3z solidarno\u015bciowy obdarzaj\u0105c niespodziewanym, nawet dla niego, zaufaniem. Szkoda tylko, i\u017c entuzjazmu i samoorganizowania nie starczy\u0142o na tur\u0119 nast\u0119pn\u0105, kt\u00f3r\u0105 trudno nazwa\u0107 sukcesem demokracji. \u015arednia frekwencja wynios\u0142a ok. 25%. Krzysztof Leski pisa\u0142: \u201eDruga tura nie zdecyduje o obliczu politycznym \u017cadnej z izb z osobna. Koalicja rz\u0105dowa mie\u0107 b\u0119dzie w Sejmie wi\u0119kszo\u015b\u0107 bezwzgl\u0119dn\u0105 (powy\u017cej 50 %), niezb\u0119dn\u0105 do podejmowania ustaw ale nie zdob\u0119dzie kwalifikowanej wi\u0119kszo\u015bci 2\/3, kt\u00f3ra pozwala zmienia\u0107 konstytucj\u0119 i znosi\u0107 veto Senatu wobec ustaw. Oczywista jest te\u017c dominacja opozycji w Senacie i nie jest wa\u017cne dla procesu legislacyjnego, czy wyrazi si\u0119 stosunkiem 92:8, czy sto do zera.\u201d[12]<\/a><\/span><\/p>\n Opozycja uzna\u0142a j\u0105 i tak za niepodwa\u017calny sukces: \u201ePomimo bardzo niskiej frekwencji druga tura przypiecz\u0119towa\u0142a zwyci\u0119stwo Solidarno\u015bci<\/em>. Do Senatu wesz\u0142o 7 spo\u015br\u00f3d 8 kandydat\u00f3w Komitetu Obywatelskiego \u201eS\u201d, kt\u00f3rzy stan\u0119li do II tury. Liczenie trwa\u0142o kr\u00f3tko: wyborca otrzymywa\u0142 tym razem 1-2 kartki zamiast 4-7, a wyborc\u00f3w by\u0142o 2-4 razy mniej ni\u017c 4 czerwca. W miar\u0119 mo\u017cliwo\u015bci podajemy te\u017c frekwencj\u0119. By\u0142a ona zazwyczaj znacznie wy\u017csza od \u015bredniej krajowej (25%) tam, gdzie jeszcze walczyli kandydaci \u201eS\u201d lub przez ni\u0105 popierani.\u201d[13]<\/a><\/span><\/p>\n \u015arodowiska solidarno\u015bciowe, skupione przy Lechu Wa\u0142\u0119sie, uzgodni\u0142y kolejn\u0105 koncepcj\u0119-recept\u0119 na podzia\u0142 w\u0142adzy. Okre\u015blano ja w skr\u00f3cie: \u201eWasz prezydent \u2013 nasz premier\u201d. Adam Michnik wyartyku\u0142owa\u0142 j\u0105 oficjalnie w poniedzia\u0142ek, 3. lipca, pisz\u0105c, \u017ce potrzebny jest nowy uk\u0142ad si\u0142, mo\u017cliwy do zaakceptowania przez g\u0142\u00f3wne si\u0142y polityczne \u2013 tak stron\u0119 partyjn\u0105, jak opozycj\u0119.<\/span><\/p>\n Naczelny Gazety Wyborczej<\/em> by\u0142 zdania, i\u017c najbli\u017cszym czasie przes\u0105dzony zostanie kszta\u0142t uk\u0142adu politycznego w Polsce. Najwi\u0119ksze emocje wzbudza\u0142a \u2013 jak dot\u0105d – osoba kandydata do urz\u0119du prezydenta.<\/span><\/p>\n Wed\u0142ug Michnika Polsce potrzebny by\u0142 uk\u0142ad nowy, ale gwarantuj\u0105cy kontynuacj\u0119. Takim uk\u0142adem mog\u0142o by\u0107 porozumienie, na mocy kt\u00f3rego prezydentem zostanie wybrany kandydat z PZPR, a teka premiera i misja formowania rz\u0105du powierzona zosta\u0142a kandydatowi Solidarno\u015bci<\/em>.<\/span><\/p>\n Tylko taki uk\u0142ad w\u0142adzy mia\u0142, zdaniem Michnika, szans\u0119 by zrealizowa\u0107 w praktyce postulat \u201ewielkiej koalicji\u201d i otrzyma\u0107 odpowiedni\u0105 pomoc dla odbudowy gospodarczej kraju. Publicysta uwa\u017ca\u0142 go za wiarygodny tak dla Polski, jak \u015bwiata.[14]<\/a> (cdn.)<\/strong><\/span><\/p>\n \u00a0<\/strong><\/p>\n Kamil Soroka<\/span><\/strong><\/p>\n [1]<\/a> (PAP), Stanowisko RW PRON w Katowicach<\/em>, \u201e\u017bo\u0142nierz Wolno\u015bci\u201d, nr 14, 1989-01-17, s. 1;<\/p>\n [2]<\/a> Urban J., Prognoza pogody<\/em>, \u201ePolityka\u201d, nr 20, 20.V.1989 r., s. 4;<\/p>\n [3]<\/a> Podemski S., Prawo do ko\u015bcio\u0142\u00f3w<\/em>, \u201ePolityka\u201d, nr 18, 6V.1989 r., s. 6;<\/p>\n<\/div>\n [4]<\/a> Krzemi\u0144ski A., W\u0142adyka W., Rewolucja krok po kroku<\/em>, \u201ePolityka\u201d, nr 17, 29.IV.1989 r., s. 3;<\/p>\n [5]<\/a> Skalski E., Pi\u0119ciolecie \u201eGazety Wyborczej\u201d<\/em>, w: Pi\u0119ciolecie transformacji medi\u00f3w 1989-1994<\/em>, red. S\u0142omkowska A., Warszawa 1995, s. 339;<\/p>\n<\/div>\n [6]<\/a> (skal), Wybory<\/em>, \u201eGazeta Wyborcza\u201d, nr 20, 5. czerwca 1989, s. 1;<\/p>\n<\/div>\n [7]<\/a>Leski K., Wyniki wybor\u00f3w to w\u0142asno\u015b\u0107 publiczna<\/em>, \u201eGazeta Wyborcza\u201d, nr 20, 5. czerwca 1989, s. 4;<\/p>\n<\/div>\n [8]<\/a> Michnik A., Rado\u015b\u0107\u2026 i chwila namys\u0142u<\/em>, \u201eGazeta Wyborcza\u201d, nr 21, 6. czerwca 1989, s. 1.<\/p>\n<\/div>\n [9]<\/a> Komentarz PZPR<\/em>, \u201eTrybuna Ludu\u201d, nr 159, 6. czerwca 1989, s. 1;<\/p>\n<\/div>\n [10]<\/a> Michnik A., Nic ju\u017c nie b\u0119dzie takie jak dawniej<\/em>, \u201eGazeta Wyborcza\u201d, nr 21, 6. czerwca 1989,\u00a0\u00a0 s. 3.<\/p>\n<\/div>\n
\n