Daj, daj, daj – jak długo jeszcze będziemy utrzymywali „uchodźców” ekonomicznych z Ukrainy? (2)
Wzrost bezrobocia w Austrii był spowodowany przede wszystkim czynnikami instytucjonalnymi. Cięcia specjalnych środków wsparcia i bardziej restrykcyjna polityka w odniesieniu do wcześniejszej emerytury sprawiły, że starsi poszukujący pracy pozostali w rejestrze bezrobotnych, zamiast przejść na emeryturę. Rząd również wziął się za cięcia w sektorach publicznych, liczba bezrobotnych wzrosła w ostatnich latach przede wszystkim wśród przedstawicieli zawodów, związanych z nauczaniem, kulturą i medycyną. Stosunkowo łatwo można w Austrii znaleźć pracę w zawodach nie wymagających specjalnego wykształcenia. Austria przedłużyła prawo pobytu ukraińskich uchodźców do 4. marca 2026 roku. Ukraińscy uchodźcy z tak zwaną Niebieską Kartą mogą teraz ubiegać się o Czerwono-Biało-Czerwoną Kartę Plus (Rot-Weiß-Rot-Karte plus), która pozwala im mieszkać i pracować w Austrii. To jest progres, ale tylko dla określonej grupy. Wymagana jest znajomość języka niemieckiego na poziomie A1, przedstawienie dowodu dochodu i udokumentowanie pracy w Austrii z pełnym ubezpieczeniem przez co najmniej 12 miesięcy w ciągu ostatnich 24 miesięcy przed złożeniem wniosku.
Bułgaria jest krajem Unii Europejskiej, ale jej gospodarka nadal pozostaje najbiedniejsza w UE. Społeczeństwo w Bułgarii ma jedną z najniższych w UE średnią długość życia (74,7 roku), a zarazem jest jedną z najstarszych populacji w Europie. Powoduje to powstanie zjawiska nierównowagi demograficznej pomiędzy populacją młodą a starszą. Bułgaria mierzy się z problemem korupcji, szczególnie w sferze sądownictwa, opieki zdrowotnej i policji. Kryzys demograficzny w tym kraju od lat się pogłębia, a liczba mieszkańców w ostatnich trzech dziesięcioleciach systematycznie spada. W społeczeństwie o wciąż jednej z najniższych średnich długości życia w UE dochodzi do znacznej nierównowagi pomiędzy liczebnością osób młodych i starszych. Powyższe zjawiska dopełnia ciągła i rosnąca emigracja Bułgarów aktywnych zawodowo. Mimo to bułgarskie władze, zgodnie z unijnymi dyrektywami pomagają i przedłużyły status tymczasowej ochrony dla ukraińskich uchodźców do 4. marca 2026 roku. Jednak karty tymczasowej ochrony, które zostały już wydane, muszą zostać odnowione do 30. kwietnia 2025 roku. Ukraińscy uchodźcy otrzymują pomoc finansową w wysokości 375 BGN (190 EUR), tymczasowe schronienie, wsparcie, a także terapię i rehabilitację.
Gospodarka Portugalii, mimo odbicia po pandemii, nadal zmaga się z wpływem inflacji i globalnych czynników. Niedawny blackout w Hiszpanii i Portugalii pokazał z jakimi niedogodnościami za moment zmierzą się kraje południa Europy, jeśli nie zapewnią sobie stabilnych źródeł dostaw prądu zamiast wiatraków! Ukraińcy, posiadający status uchodźcy w Portugalii otrzymali tytuł tymczasowej ochrony, który automatycznie obejmuje tymczasowe zezwolenie na pobyt, numer identyfikacji podatkowej, numer identyfikacyjny ubezpieczenia społecznego i numer użytkownika krajowej służby zdrowia. Tytuł tymczasowej ochrony pozwoli im uzyskać prawo do dochodu z integracji społecznej (RSI), o ile ich miesięczny dochód nie przekracza 237,25 euro, a ich łączne aktywa finansowe, takie jak depozyty bankowe, akcje, obligacje, pocztowe bony oszczędnościowe, papiery wartościowe i jednostki uczestnictwa w instytucjach zbiorowego inwestowania, nie przekraczają 30555,60 euro. Dla uchodźców z dziećmi w wieku poniżej 18 lat dostępna jest dodatkowa kwota 118,63 euro na dziecko. Ukraińscy uchodźcy mogą również ubiegać się o zasiłek dla bezrobotnych, aby zrekompensować przymusową utratę pracy. Świadczenie to wynosi 522,50 euro dla beneficjentów, mieszkających w gospodarstwie domowym lub 418 euro dla beneficjentów samotnych. Portugalia posiada specjalną platformę dla uchodźców z Ukrainy w celu poszukiwania pracy (Portugalia dla Ukrainy) oraz linię wsparcia, dostępną w języku ukraińskim. (Cdn.)
Roman Boryczko,
maj 2025
