Broń biologiczna na Ukrainie – kto kłamie?

Jest rok 2022. Jedną z przyczyn interwencji na Ukrainie jest przesłanka i oskarżenie strony rosyjskiej, że ​​Kijów opracowuje broń biologiczną w imieniu Stanów Zjednoczonych, co w obliczu przysłowiowego „podbrzusza Moskwy”może realnie wpłynąć na bliskie zagrożenie dla tego kraju. 27. kwietnia 2022 roku, przewodniczący Rady Bezpieczeństwa Rosji, Nikołaj Patruszew wysuwa taki zarzut. Twierdzenie to zostało wcześniej podniesione przez Ministerstwo Obrony Federacji Rosyjskiej, wkrótce po inwazji armii rosyjskiej na Ukrainę pod koniec lutego. Od tego czasu powtarzali je m.in. minister spraw zagranicznych Rosji, Siergiej Ławrow i były prezydent, Dmitrij Miedwiediew. Szef rosyjskiej dyplomacji, Siergiej Ławrow w roku 2022 po spotkaniu ze swoim irańskim odpowiednikiem – Hosseinem Amirem-Abdollahianem ostrzegał przed globalnym zagrożeniem, jakie stanowią amerykańskie laboratoria biologiczne, rozsiane według Rosji na całym świecie .Mówił, że inne tego typu laboratoria znajdują się „w byłych krajach postsowieckich, na obwodzie granic Rosji, na granicach z Chinami – to śmiertelne zagrożenia dla ludzkości”.

Podczas pierwszych dni Specjalnej Operacji Wojskowej na Ukrainie, jak podawano, rzekomo uzyskano dowody na tworzenie „komponentów broni biologicznej” na Ukrainie przy bezpośrednim udziale Pentagonu. Prezydent Ukrainy, Wołodymyr Zełenski zaprzeczył tym oskarżeniom już w połowie marca roku 2022. Rzecznik Departamentu Obrony USA również zaprzeczył. Broń Biologiczna jest zakazana przez Międzynarodową Konwencję o Zakazie Broni Chemicznej (BWC) z 1972 roku. Nie istnieje jednak organ nadzoru, będący teoretycznym odpowiednikiem Organizacji ds. Zakazu Broni Chemicznej (OPCW). Eksperci nazywają to „deficytem instytucjonalnym”. Nie ma również rozróżnienia na podział badań do celów cywilnych i badań typowo wojskowych. W szczególności raporty rosyjskiego Ministerstwa Obrony wspominały o badaniach na Ukrainie nad patogenami, wywołującymi choroby takie jak dżuma, wąglik, błonica, czerwonka, salmonelloza i inne. Stronę ukraińską wsparło wtedy ONZ, jak również grupa niemieckich naukowców, której artykuł został opublikowany pod koniec marca przez Instytut Badań nad Pokojem i Polityką Bezpieczeństwa (ISFH) Uniwersytetu w Hamburgu. Według strony niemieckiej oskarżenia Rosji wobec Ukrainy są „niebezpieczne”, ponieważ między innymi „sieją strach”. Eksperci zwracają uwagę, że podobne oskarżenia wysuwano wobec USA i Ukrainy jeszcze przed inwazją, a „kampanie dezinformacyjne” mają swoje korzenie w zimnej wojnie. Według Gunnara Jeremiasa, badacza z Uniwersytetu w Hamburgu i kierownika Grupy Analizy Ryzyka Biologicznego, prace Ukraińców nad tego rodzaju bronią są kontrolowane. „Na Ukrainie istnieją biolaboratoria, które otrzymują wsparcie od Stanów Zjednoczonych, ale także na przykład od Niemiec. To, co robią, jest bardzo transparentne”.

Od 2005 roku współpraca między Kijowem a Washingtonem rozwijała się w oparciu o umowę o ochronie zdrowia, twierdził wtedy brytyjski ekspert, Richard Guthrie. Strona niemiecka informowała w roku 2022 iż od 2016 roku Instytut Mikrobiologii Bundeswehry w Monachium współpracuje z Instytutem Medycyny Weterynaryjnej Doświadczalnej i Klinicznej w Charkowie w ramach programu badań nad bronią biologiczną. Z pomocą Instytutu Bundeswehry prowadzone były badania nad rozprzestrzenianiem się wąglika, brucelozy, leptospirozy, afrykańskiego pomoru świń i innych chorób naturalnie występujących u zwierząt, które mogą być przenoszone na ludzi. Wśród oskarżeń Rosji znajdowała się hipoteza, iż Ukraina pomogła Stanom Zjednoczonym w opracowaniu „broni etnicznej”, działającej na określony typ ludności. Szef Roskosmosu, Dmitrij Rogozin napisał o tym w marcu 2022 na swoim kanale w Telegramie. Odnosząc się do kontaktów z władzami Ukrainy przed i w trakcie rosyjskiej inwazji, „WHO zdecydowanie zaleciła ukraińskiemu ministerstwu zdrowia (…) zniszczenie niebezpiecznych patogenów, aby zapobiec ich możliwemu rozprzestrzenieniu” – czy strona ukraińska zastosowała się do zalecenia, nie wiemy tego…? (Cdn.)

Roman Boryczko,

 22.06.2026